ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

A. A. Blok va N. S. Gumilyov

Darslar 32–33 · 2 ta dars · M. E. Rojnova, U. T. Yaminova. Rus tili, 8-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik), 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019
32

A. A. Blok: hayoti va she’rlari

Darslik: 123–125-betlar
MaqsadA. A. Blok hayoti bilan tanishish; «Ветер принёс издалёка…» va «Летний вечер» she’rlarini ifodali o‘qish; parallelizm va tabiat tasvirini topish.
Yangi so‘zlar
ramz · символsimlar · струныshom, oqshom · вечерparallelizm · параллелизм
Tushuntirish

A. A. Blok 1880-yil 28-noyabrda Peterburgda tug‘ilgan. Otasi Varshava universitetida davlat huquqi professori, onasi mashhur botanik, Peterburg universiteti rektori A. N. Beketovning qizi edi. Ota-onasi ajralgach, ona o‘z otasining uyiga qaytgan. Blok uyda yaxshi ta’lim olgan, Peterburg gimnaziyasini tugatgan, bolaligida she’r va tarjimalar bilan qo‘lyozma jurnallar chiqargan. 1898-yilda universitetning huquq fakultetiga kirgan, 1901-yilda tarix-filologiya fakultetiga o‘tgan; teatrga qiziqqan va aktyor bo‘lishni orzu qilgan. 1904-yilda «Стихи о Прекрасной Даме» to‘plami nashr etilgan; «Go‘zal Xonim» timsolining prototipi Lyubov Mendeleyeva bo‘lgan. Keyinchalik «Двенадцать» va «Скифы» poemalarini yozgan. Blok 1921-yil 7-avgustda vafot etgan. Blok ramziylik (simvolizm) shoiri: ramzchilar uchun she’r — sirlarni ochish yo‘li, «shamol» — samoviy nafas, «osmon» — Xudo makoni kabi ramzlar orqali. «Ветер принёс издалёка…» she’rida bahor ishorasi, ochilgan osmon parchasi va «Плакали зимние бури» — «Плакали струны мои» parallelizmi bor.

tabiatinson
Гаснет закат.Гаснет надежда.
Шумит листва.Шумит толпа.
Тает снег.Тает обида.
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Tog‘dagi mehmon uyining rus tilidagi broshyurasi ertalabni shunday ta’riflagan edi: «Небо розовеет, а в долине стихает ветер». Rang va tovush so‘zlari o‘quvchiga joyni tasavvur qilishga yordam berdi.

Kim ishlatadi

Reklama matnlari yozuvchilari, sayohat muallifleri va fotograflar joy va vaqtni rang va tovush so‘zlari bilan tasvirlaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugungi ertalabki osmonni yoki yorug‘likni rus tilida ikki gapda tasvirlang: bitta rang va bitta tovush bilan. Quyoshga to‘g‘ridan-to‘g‘ri qaramang.

Namunalar
«Ветер принёс издалёка…»: shamol uzoqdan bahor qo‘shig‘ining ishorasini olib keladi, osmonning bir parchasi ochiladi. Qishki bo‘ronlar yig‘lagan, shoirning torlari ham yig‘laydi. She’r avval «mening torlarim», keyin «sening qo‘shiqlaring» deydi: tabiat uyg‘onishi inson tuyg‘usi bilan bog‘lanadi.
«Летний вечер»: she’rda yozgi oqshomning sokin manzarasi chiziladi — botayotgan quyosh nuri, o‘rib olingan dala, shamol ham, qush ovozi ham yo‘q sukunat, daraxtzor ustidagi qizil oy va so‘nib borayotgan qo‘shiq. Oxirgi bandda shoir tashvishlarni unutib, tun va oy sari erkin yo‘lga chiqishga chorlaydi: tabiat tasviri kayfiyatga aylanadi.
Sinfda faoliyat

«Rasm chizamiz». Qo‘shiq so‘nayotgan oqshomni so‘zlar bilan chizing: ranglar (pushti, qizil, oq), tovushlar va sukunat haqida 4 gap.

Mashq
1
Blok qaysi yili va qayerda tug‘ilgan?
2
Blokning birinchi she’riy to‘plami qanday nomlangan?
3
«Ветер принёс издалёка…»dagi parallelizm qaysi qatorlarda?
4
«Летний вечер»da shoir nimaga chaqiradi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTayoqchalardan ko‘prikHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →