ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

Sabab holi: «почему? отчего?»

Darslar 12 · 1 ta dars · M. E. Rojnova, U. T. Yaminova. Rus tili, 8-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik), 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019
12

§ 12. Harakat sababini ko‘rsatish: sabab holi

Darslik: 43–46-betlar
MaqsadSabab holini («обстоятельство причины») topish; sabab bildiruvchi predloglarni («из-за, от, по, благодаря, вследствие») to‘g‘ri tanlash.
Yangi so‘zlar
sabab holi · обстоятельство причиныsabab · причинаifloslanish · загрязнениеchiqindi · отходы
Tushuntirish

Sabab holi harakat nima sababdan bo‘lishini ko‘rsatadi va «почему? отчего? по какой причине?» savollariga javob beradi. U predlogli ot bilan ifodalanadi: «из-за, от, по, благодаря, вследствие, в связи с, по причине» yoki ravish va turg‘un birikmalar bilan: «сгоряча, сослепу, со зла». Predloglar ma’no jihatidan farq qiladi: «из-за» ko‘pincha noxush sababda («из-за дождя»), «благодаря» yaxshi sababda («благодаря помощи друзей»), «от» his-tuyg‘u yoki tabiiy sababda («от страха, от жары»), «по» esa «по болезни, по невнимательности» kabi birikmalarda. Predlog bilan kelgan ot kerakli kelishikda turadi: «из-за» va «от» — qaratqich, «благодаря» — jo‘nalish kelishigida. Sabab holi harakatning sababini, maqsad holi esa uning maqsadini bildirishini ajrating.

old ko‘makchiqachonmisol
из-заyoqimsiz sababиз-за дождя
благодаряyaxshi sababблагодаря тренировкам
отhis-tuyg‘u, holatот радости
поnoma’lum / xato sababпо незнанию
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktab zalidagi e’londa rus tilida yozilgan edi: «Концерт перенесён в связи с ремонтом зала». Oilalar sana nega o‘zgarganini darrov tushundi va yangi kunni belgilab oldi.

Kim ishlatadi

E’lon yozuvchilar, jurnalistlar va o‘qituvchilar voqea sababini mos predlog bilan ifodalaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Shu haftadagi kichik voqea haqida rus tilida ikki gap ayting: birida sababni «от», ikkinchisida «по причине» bilan bildiring.

Namunalar
Из-заобстоятельство сильногоопределение ветраобстоятельство веткаподлежащее сломаласьсказуемое .
«Из-за густого тумана самолёты задержали. Благодаря помощи друзей мы быстро закончили работу. Девочка вздрогнула от испуга».
Ekologiya: «Деревья в парке засохли из-за долгой засухи. Рыба в пруду погибла вследствие загрязнения воды». Sabab holi — «почему?».
Sinfda faoliyat

«Nima uchun?» O‘qituvchi natija aytadi («Урожай погиб»), o‘quvchilar «из-за», «от», «благодаря» bilan sabab qo‘shadi.

Mashq
1
Savolni toping: «Из-за тумана самолёт не вылетел».
2
Predlogni tanlang («из-за / благодаря»): «Мы выиграли … дружной работе», «Урок отменили … болезни учителя».
3
Sabab qo‘shing: «Дорогу закрыли …», «Мальчик покраснел …».
4
Nega «Благодаря болезни он пропустил урок» gapi noto‘g‘ri eshitiladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliO‘simlik datchigiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →