ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi8-sinf · 28-hafta

Tayoqchalardan ko‘prik

🎯 Missiya: Stend uchun qaysi tayoqcha ko‘prik dizaynini tanlaymiz — va nega?

Dushanba

Sinf rahbariDushanba. Missiya: stend uchun tayoqchalardan ko‘prik yasaymiz, mehmonlar uni yuk bilan sinab ko‘radi. Qoidalar: oraliq 40 sm, massa ≤ 70 g, kamida 8 kg ko‘tarsin; ball = yuk : massa. Byudjet 4 000 so‘m, yig‘ish ≤ 4 soat.
AnvarDizaynlar: A — to‘sin, B — ferma (uchburchaklardan), C — yoy, D — ferma bilan yoy.
MalikaOna tili: ro‘yxat — lar: «Tayoqchalar, yelim, ip va qaychi kerak.» Sanash ohangi bilan o‘qiladi. Insho nazorat ishida epigraf, reja, qoralama va oqqa ko‘chirish bo‘ldi; «Ulug‘bekning shogirdi» hikoyasi ustida ham ishladik.
ZarinaTexnologiya: elektronika bosqichlari — elektron lampa (triod), tranzistor, integral mikrosxema va mikroelektronika. Yukni elektron tarozida o‘lchaymiz: ichida mikrosxema bor.
Qoidalarni daftarga yozdim.
Ona tiliTexnologiya

Qulf 1: Tayoqchalardan ko‘prik

Topshiriq: Qoidaga ko‘ra ball qanday hisoblanadi?

🔑 Kalit: Qoidalar: oraliq 40 sm, massa ≤ 70 g, yuk ≥ 8 kg, ball = yuk : massa; byudjet ≤ 4 000 so‘m, vaqt ≤ 4 soat.

Seshanba

AnvarAlgebra: keltirilgan tenglama x² + px + q = 0 uchun : x₁ + x₂ = −p, x₁ · x₂ = q. Ko‘prik yo‘li to‘rtburchak: yarim perimetri 44 sm, yuzi 160 sm². Tomonlari x² − 44x + 160 = 0 ning ildizlari.
ZarinaYig‘indisi 44, ko‘paytmasi 160 bo‘lgan sonlar — 40 va 4. Tekshirdim: 40 + 4 = 44, 40 · 4 = 160 ✓. Yo‘l 40 sm uzun, 4 sm keng: x² − 44x + 160 = (x − 4)(x − 40).
MalikaGeometriya: uch nuqtadan (tayanchlar A, B va yoy cho‘qqisi C) bitta aylana o‘tadi — . Oraliq 40 sm, balandlik 10 sm: markaz vatardan 15 sm pastda, 15² + 20² = 25², demak radius 25 sm.
JasurFermada uchburchak: uch tomoni berilsa, shakli o‘zgarmaydi. To‘rtburchak esa qiyshayib ketadi.
Demak, ferma uchburchaklardan — qattiq bo‘ladi.
AlgebraGeometriya

Qulf 2: Yo‘l, yoy va uchburchak

Topshiriq: Tomonlari berilganda qaysi shakl o‘zgarmaydi?

🔑 Kalit: Uchburchak uch tomoni bilan qat’iy aniqlanadi, to‘rtburchak esa qiyshayadi: ferma uchburchaklardan quriladi.

AnvarFizika: odatda gaz tok o‘tkazmaydi. Olov, rentgen yoki ultrabinafsha nur gazni — shunda tok o‘tadi, bu . Turlari: uchqun, yoy, yaltirovchi.
JasurHaqiqiy po‘lat ko‘priklarni payvandlashda elektr yoyi ishlatiladi. U juda issiq va yorqin: ko‘zni himoyalamay qaramaymiz, bu faqat o‘rgatilgan ishchilar ishi.
ZarinaKimyo: azot oksidlari N₂O, NO, N₂O₃, NO₂, N₂O₅ (oksidlanish darajasi +1 dan +5 gacha). NO — rangsiz gaz, NO₂ — qo‘ng‘ir zaharli gaz.
MalikaNO₂ ga sabab bo‘lishi mumkin; u metall va tosh inshootlarni emiradi. Biz bu gazlarni hech qachon olmaymiz, faqat o‘qiymiz.
FizikaKimyo

Qulf 3: Yoy razryadi va kislotali yomg‘ir

Topshiriq: Qaysi gaz kislotali yomg‘irga sabab bo‘lishi mumkin?

Chorshanba

AnvarIqtisod: bozor to‘rt xil — sof raqobat, monopolistik raqobat, oligopoliya va sof monopoliya. da bitta sotuvchi bor, narxni oshirishi mumkin. da butun tarmoqqa bitta kompaniya xizmat qilsa arzonroq, masalan suv quvurlari.
JasurMahalladagi yagona kantselyariya do‘konida ko‘prik to‘plami (tayoqcha, yelim, ip) 4 600 so‘m. Bozorda sotuvchilar ko‘p, shuning uchun 3 000 so‘m.
MalikaDizayn narxi bozor narxida: A 2 500, B 3 000, C 3 500 (yoyni egish uchun qo‘shimcha), D 5 000 so‘m.
ZarinaGeografiya: Farg‘ona viloyatida Isfayram, Shohimardon, So‘x, Isfara daryolari bor, Norin va Qoradaryodan kanallar olingan: ko‘p kichik ko‘priklar kerak. Namangan viloyati vodiyning shimolida: sug‘orish inshootlari va melioratsiya muhim.
Iqtisodiy bilim asoslariGeografiya

Qulf 4: Yagona do‘kon va bozor

Topshiriq: Bozorda to‘plam arzon bo‘lishining sababi nima?

🔑 Kalit: Byudjet ≤ 4 000 so‘m. Bozor narxida: A 2 500, B 3 000, C 3 500, D 5 000 so‘m.

Payshanba

Sinf rahbariPayshanba, sinov kuni. Sinov qoidasi: yukni qum xaltalar bilan sekin qo‘yamiz, ko‘prik ostiga tos qo‘yamiz, himoya ko‘zoynagini taqamiz, hech kim ko‘prik ostiga qo‘l tiqmaydi. Kattalar nazorat qiladi.
AnvarJadval: dizayn, massa (g), sindirgan yuk (kg). A — 60 g, 3 kg; B — 62 g, 9 kg; C — 58 g, 6 kg; D — 80 g, 12 kg. Samaradorlik =C2*1000/B2 formulasi: A 50, B ≈ 145, C ≈ 103, D 150.
ZarinaCho‘kish bo‘yicha nuqtali grafik: B da har 1 kg ga 1 mm, 8 kg gacha; 9 kg da sindi. A da har 1 kg ga 4 mm, 3 kg da sindi.
MalikaUstunli diagramma 0 dan boshlanadi, kategoriyalar — dizaynlar. Ball D da eng baland, lekin massasi 80 g.
B qattiqroq: bir xil yukda kam cho‘kadi.
Informatika

Qulf 5: Sinov kuni jadvali

Topshiriq: B ko‘prik 4 kg yuk ostida necha mm cho‘kadi?

🔑 Kalit: Sinov: A 60 g/3 kg, B 62 g/9 kg, C 58 g/6 kg, D 80 g/12 kg. B 1 mm/kg cho‘kadi, A 4 mm/kg.

MalikaBiologiya: — aloqalarni tushunib, yangi vaziyatda qo‘llash: shimpanze ilingan mevaga yetish uchun qutilarni ustma-ust qo‘yadi. Inson tafakkur va nutq bilan umumlashtiradi.
Anvarlar — quvonch, qiziqish, qo‘rquish, g‘azab — tabiiy. Ular mimika va ovozda ko‘rinadi. Ko‘prik sinsa, o‘zini boshqarish: nafas olib, sababni jadvalga yozish.
JasurHuquq: qonun organlari qonunlarning bajarilishini ta’minlaydi. Prokuratura qonuniylikni nazorat qiladi, ichki ishlar organlari tartibni saqlaydi va fuqarolarni himoya qiladi. Xavf bo‘lsa, kattalarga aytamiz.
Sinov joyida hamma qoidani biladi.
Biologiya (Odam va uning salomatligi)Davlat va huquq asoslari

Qulf 6: Tinch bosish va yordam so‘rash

Topshiriq: Ko‘prik sinsa, o‘zini boshqarish nimani anglatadi?

Juma

AnvarAdabiyot: Ozod Sharafiddinov 1929-yil 1-martda Qo‘qon yaqinidagi Oxunqaynar qishlog‘ida tug‘ilgan, umri Toshkent bilan bog‘liq. U adabiyotshunos, tarjimon va bosh muharrir bo‘lgan.
Malika«O‘lsam ham ayrilmasman quchoqlaringdan» maqolasida Vatan tuyg‘usi inson bilan birga o‘sishi haqida so‘z boradi. Xalq ham avlodlar orasida ko‘prik quradi.
ZarinaРусский: Н. С. Гумилёв родился 15 апреля 1886 года в Кронштадте. Мы читали отрывок из цикла «Капитаны»: капитан, парус, море.
JasurПодпись под фото: «Мост соединяет берега.»
AdabiyotRus tili

Qulf 7: Vatan ko‘prigi va капитаны

Topshiriq: Ozod Sharafiddinov qaysi sohada ishlagan?

ZarinaEnglish project: we present a work in three roles. One introduces it (title, date, who made it, where it is kept), one interprets it (what it is about), one gives reasons why we like it.
AnvarOur bridge is called “Triangle”. It was made by our team in April. It is kept at our stall. We like it because it is light and strong.
MalikaHome reading: Oscar Wilde’s “The Picture of Dorian Gray” was first published on 20 June 1890 in Lippincott’s Monthly Magazine and as a book in 1891.
Ingliz tili

Qulf 8: Ko‘prikni taqdim etish

Topshiriq: Qaysi nutqchi asarni tanishtiradi?

JasurJahon tarixi: Hindistonda Britaniya Ost-Hind kompaniyasi XVII asrdan savdo qilgan va asta-sekin siyosiy kuchga aylangan; 1757-yildagi Plassey jangidan keyin Bengaliyani nazorat qila boshlagan. 1857–1858-yillarda lar qo‘zg‘oloni bo‘ldi, keyin hokimiyat toj qo‘liga o‘tdi.
AnvarO‘zbekiston tarixi: Qo‘qon xonligida Olimxon (1798–1810) harbiy islohot o‘tkazdi, muntazam qo‘shin tuzdi, 1805-yildan o‘zini xon deb atadi va o‘z nomidan tanga zarb ettirdi.
ZarinaIkkala yilnomaga ham sana, voqea va sababni yozamiz — ko‘prik hisobotidagi kabi.
Jahon tarixiO‘zbekiston tarixi

Qulf 9: Ikki yilnoma

Topshiriq: Hindistonda 1857–1858-yillarda qaysi voqea bo‘ldi?

Sinf rahbariQaror: stend uchun qaysi ko‘prik? Talablar: massa ≤ 70 g; yuk ≥ 8 kg; byudjet ≤ 4 000 so‘m; yig‘ish ≤ 4 soat; xavfsiz sinov.
AnvarA to‘sin: 60 g, 3 kg, 2 500 so‘m, 2 soat. B ferma: 62 g, 9 kg, 3 000, 3 soat. C yoy: 58 g, 6 kg, 3 500, 5 soat. D ferma+yoy: 80 g, 12 kg, 5 000, 6 soat.
JasurA: 3 < 8 — rad. C: 6 < 8 va 5 > 4 soat — rad. D: 80 > 70 g, 5 000 > 4 000 — rad.
MalikaB: 62 ≤ 70; 9 ≥ 8; 3 000 ≤ 4 000; 3 ≤ 4 soat — hammasi mos. Ball ≈ 145.
ZarinaKeyingi qadam: ferma tugunlarini yelimlab, ikki kun qurishini kutamiz; keyin qayta sinab ko‘ramiz.
Qaror: B — ferma ko‘prik.
TexnologiyaFizika

Qulf 10: Yakuniy qaror

Topshiriq: Qaysi kalitlar A, C va D variantlarini rad etdi?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 16 ta fanni birlashtirdi.

Ona tiliIngliz tiliInformatikaTexnologiyaAdabiyotAlgebraBiologiya (Odam va uning salomatligi)Davlat va huquq asoslariFizikaGeografiyaGeometriyaIqtisodiy bilim asoslariJahon tarixiKimyoO‘zbekiston tarixiRus tili

0 / 13 yulduz

Jamoa hisoboti

Ferma ko‘prik: yengil va mustahkam

Savol: qaysi dizayn 40 sm oraliqda 70 g gacha massada kamida 8 kg ko‘taradi? Usul: 4 ko‘prik, qum xaltalar bilan sekin yuklash, massa va sindirgan yuk. Natija: A 3 kg, B 9 kg (62 g), C 6 kg, D 12 kg (80 g, 5 000 so‘m). Xulosa: uchburchaklardan ferma B — barcha talabga mos. Keyingi qadam: tugunlarni mustahkamlab, qayta sinash.

— 8-B jamoa

Topilgan kalitlar

  1. Qoidalar: oraliq 40 sm, massa ≤ 70 g, yuk ≥ 8 kg, ball = yuk : massa; byudjet ≤ 4 000 so‘m, vaqt ≤ 4 soat.
  2. Uchburchak uch tomoni bilan qat’iy aniqlanadi, to‘rtburchak esa qiyshayadi: ferma uchburchaklardan quriladi.
  3. Byudjet ≤ 4 000 so‘m. Bozor narxida: A 2 500, B 3 000, C 3 500, D 5 000 so‘m.
  4. Sinov: A 60 g/3 kg, B 62 g/9 kg, C 58 g/6 kg, D 80 g/12 kg. B 1 mm/kg cho‘kadi, A 4 mm/kg.

Yulduzli savollar

  1. Nega D variant eng ko‘p yuk ko‘targan bo‘lsa ham rad etildi?

  2. Ferma nega uchburchaklardan quriladi?

  3. O‘ylab ko‘r: yagona do‘kon nega qimmatroq bo‘lishi mumkin?

Hikoyadagi darslar