☰ Mundarija · Rus tili

Tarz holi va daraja-miqdor holi

Darslar 10–11 · 2 ta dars · M. E. Rojnova, U. T. Yaminova. Rus tili, 8-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik), 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019
11

§ 11. Harakatning miqdor tavsifini ko‘rsatish: daraja va miqdor holi

Darslik: 41–43-betlar
MaqsadDaraja va miqdor holini («обстоятельство меры и степени») topish; unga mos savollarni berish.
Yangi so‘zlar
daraja va miqdor holi · обстоятельство меры и степениjuda · оченьdeyarli · почтиikki marta · дважды
Tushuntirish

Daraja va miqdor holi harakatning miqdor tavsifini bildiradi: «сколько? насколько? как долго? как часто? в какой степени? во сколько раз?». U ravish bilan ifodalanadi: «очень, много, мало, почти, совершенно, чрезвычайно, настолько, дважды, трижды, вдвое». Misollar: «Мы очень долго ждали автобус» — «очень» daraja («в какой степени?»), «долго» davomiylik («как долго?»). «Он дважды прочитал текст» — «дважды» («сколько раз?»). Daraja holi sifat va ravishni ham kuchaytiradi: «очень интересно». Bu hol gapni aniqroq qiladi: «Мало кто знает» — kam kishi biladi.

Namunalar
«Спортсмен трижды выиграл соревнование и почти не устал». «Трижды» — «сколько раз?», «почти» — «в какой степени?».
«Урожай вырос вдвое. Дождей было мало. Дорога настолько узка, что машины едут медленно». Har bir gapda daraja yoki miqdor bildiruvchi ravish bor.
Sinfda faoliyat

«Ko‘p yoki oz?» Jamoalar savolga mos ravish topadi: «сколько?» → «много, мало», «во сколько раз?» → «вдвое, втрое».

Mashq
1
Savollarni ayting: «Он очень любит рисовать», «Мы встречались дважды», «Цены выросли вдвое».
2
Ravish qo‘shing («очень»): «Мне нравится эта песня».
3
Mos so‘z tanlang («много / мало»): «В пустыне … воды», «В нашем саду … яблонь».
4
Nega «очень» sifat, ravish va fe’lni kuchaytira oladi?