Trapetsiyaning o‘rta chizig‘i
Trapetsiyaning yon tomonlari o‘rtalarini tutashtiruvchi kesma uning o‘rta chizig‘i deyiladi. Teorema: trapetsiyaning o‘rta chizig‘i asoslariga parallel va uzunligi asoslari yig‘indisining yarmiga teng, ya’ni m = (a + b) : 2. Isbotda kichik asosning uchidan o‘tuvchi to‘g‘ri chiziq katta asos davomini kesadi va uchburchakning o‘rta chizig‘i haqidagi teoremadan foydalaniladi. Natija: yon tomon o‘rtasidan asoslarga parallel o‘tkazilgan to‘g‘ri chiziq ikkinchi yon tomonni ham teng ikkiga bo‘ladi. Qo‘shimcha: diagonallar o‘rtalarini tutashtiruvchi kesma asoslarga parallel va asoslar ayirmasining yarmiga, ya’ni (a − b) : 2 ga teng (a > b).
Chodir devorining kesimi trapetsiya: pastki asosi 10 m, yuqorisi 4 m. Yon tomonlar o‘rtalarini tutashtiruvchi arqon asoslarga parallel va (4 + 10) : 2 = 7 m uzunlikda.
Chodir tikuvchi va quruvchi o‘rtacha kenglikni topadi, landshaft dizayneri ko‘tarilgan maydonlarni rejalashtiradi, duradgor qiya taxtalarni o‘lchaydi.
Daftarga asoslari 6 va 10 cm bo‘lgan trapetsiya chizing, yon tomonlarining o‘rtalarini tutashtiring va kesma uzunligini o‘lchang. U 8 cm chiqishi kerak.
«O‘rtani top»: qog‘ozdan trapetsiya yasab, yon tomonlarini buklab o‘rtalarini toping, tutashtiring va o‘rta chiziq uzunligini asoslar bilan solishtiring.