ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Geometriya

7-sinfda o‘tilganlarni takrorlash

Darslar 1 · 1 ta dars · A. A. Rahimqoriyev, M. A. To‘xtaxo‘jayeva. Geometriya, 8-sinf (umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik), uzviylashtirilgan dasturga mos qayta ishlangan 3-nashr. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2014
1

7-sinfda o‘tilganlarni takrorlash

Darslik: 3–6-betlar
MaqsadQo‘shni va vertikal burchaklar, uchburchakning asosiy chiziqlari, tenglik alomatlari va burchaklar yig‘indisini eslash.
Yangi so‘zlar
qo‘shni burchaklar · adjacent anglesvertikal burchaklar · vertical anglesmediana, bissektrisa, balandlik · median, bisector, altitudetashqi burchak · exterior angle
Tushuntirish

8-sinf geometriyasi 7-sinfdagi bilimlarga tayanadi, shuning uchun asosiy faktlarni eslaymiz. Qo‘shni burchaklarning yig‘indisi 180° ga teng, vertikal burchaklar esa o‘zaro teng. Uchburchakning medianasi uchni qarshisidagi tomonning o‘rtasi bilan tutashtiradi, bissektrisasi burchakni teng ikkiga bo‘ladi, balandligi esa uchdan qarshi tomonga tushirilgan perpendikulyardir. Uchburchak ichki burchaklarining yig‘indisi 180°, tashqi burchagi esa unga qo‘shni bo‘lmagan ikkita ichki burchakning yig‘indisiga teng. Uchburchaklar tengligining uch alomati bor: ikki tomon va ular orasidagi burchak bo‘yicha; tomon va unga yopishgan ikki burchak bo‘yicha; uch tomon bo‘yicha.

ABCHLM
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Ikki yo‘l chorrahada kesishadi va ulardan biri hosil qilgan burchak 35°. Unga vertikal burchak ham 35°, qo‘shni burchaklar esa 180° − 35° = 145° dan bo‘ladi.

Kim ishlatadi

Yo‘l loyihalovchisi chorrahadagi burchaklarni hisoblaydi, yer o‘lchovchi yo‘nalishlarni belgilaydi, duradgor birikmalarni kerakli burchak ostida kesadi.

Bugun sinab ko‘ring

Daftarga ikki to‘g‘ri chiziq kesishtirib chizing. Varaq burchagini o‘lchagich sifatida qo‘yib, vertikal burchaklar teng ekanini va qo‘shni burchaklar to‘g‘ri chiziqni to‘ldirishini ko‘ring.

Namunalar
40°140°
Ikki to‘g‘ri chiziq kesishganda qo‘shni burchaklar 2 : 7 nisbatda. 2x + 7x = 180°, x = 20°; burchaklar 40° va 140°.
47°65°112°ABC
ABC uchburchakda ∠A = 47°, C uchidagi tashqi burchak 112°. Tashqi burchak ∠A + ∠B ga teng, shuning uchun ∠B = 112° − 47° = 65°. ∠C = 180° − 47° − 65° = 68°.
Sinfda faoliyat

«Tez savol-javob»: o‘qituvchi burchaklar va uchburchak haqida qisqa savollar beradi, jamoalar navbat bilan javob berib, to‘g‘ri javob uchun 1 ball oladi.

Mashq
1
Ikki to‘g‘ri chiziq kesishganda burchaklardan biri 64°. Unga qo‘shni burchak necha gradus?
64°?
2
Uchburchakning ikki burchagi 58° va 77°. Uchinchi burchagi necha gradus?
3
Uchburchakning A va B uchlaridagi ichki burchaklari 40° va 65°. C uchidagi tashqi burchak necha gradus?
4
Nima uchun qo‘shni burchaklar 100° va 90° bo‘la olmaydi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliElektroskop tanloviHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →