3-laboratoriya mashg‘uloti: Nafas olishda ko‘krak qafasining harakatini kuzatish
Birinchi ishda o‘quvchining ko‘krak qafasi aylanasi santimetrli lenta bilan o‘lchanadi: tinch holatda, chuqur nafas olganda va chuqur nafas chiqarganda; shu farqlar ko‘krak qafasi harakatchanligini ko‘rsatadi. Qulay holatda o‘tirib, tinch nafas olishning daqiqadagi soni ham sanaladi (o‘lchashda kiyim ustidan, odob va izzat saqlangan holda; juft bo‘lib bajariladi, bir-biringizni baholamang). Ikkinchi ishda chiqarilgan havoda karbonat angidrid borligi isbotlanadi: o‘qituvchi tayyorlagan ohakli suv bor probirkaga o‘quvchi shaxsiy somon yoki naycha orqali puflaydi (toza, faqat o‘zingizniki), suv loyqalanadi, chunki karbonat angidrid kalsiy gidroksid bilan reaksiyaga kirib, kalsiy karbonat cho‘kmasini hosil qiladi. Distillangan suv bilan solishtirilganda o‘zgarish bo‘lmaydi. Xavfsizlik: ohakli suvni ichmang, naychadan so‘rib olmang – faqat puflang; teriga tegsa, ko‘p suv bilan yuving; ko‘zga tushsa, darhol 15 daqiqa oqar toza suv bilan yuving va o‘qituvchiga ayting. Xulosa: ko‘krak qafasi hajmi nafas bilan o‘zgaradi; chiqarilgan havoda karbonat angidrid bor.
O‘z natijalaringizni jadvalga yozing (tinch, chuqur nafas olish, chuqur chiqarish) va farqni hisoblang. Taqqoslash uchun boshqa o‘quvchilar bilan raqobatlashmang – har kimning o‘lchami har xil.