☰ Mundarija · Rus tili

A. I. Kuprin: «Слон» hikoyasi

Darslar 35 · 1 ta dars · S. Yu. Islambekova, U. T. Yaminova, Z. X. Abduraimova. Rus tili, 7-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik), 2-nashr, qayta ishlangan. «O‘zbekiston» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2017
35

A. I. Kuprin: «Слон» hikoyasi

Darslik: 129–136-betlar
MaqsadA. I. Kuprinning hayoti va «Слон» hikoyasi mazmunini rus tilida aytib berish.
Yangi so‘zlar
kasal qiz · больная девочкаhayvonot bog‘i, sirk-zverinets · зверинецfil · слонko‘ngil ochmoq · развлечь
Tushuntirish

Aleksandr Ivanovich Kuprin (1870–1938) 1870-yil 26-avgustda Penza guberniyasida mayda amaldor oilasida tug‘ilgan. Otasi vafot etganda Aleksandr ikki yoshga ham to‘lmagan edi; oila Moskvaga ko‘chgan va bolaligi hamda yoshligi shu yerda o‘tgan. Olti yoshida Razumovskiy pansioniga berilgan, 1880–1888-yillarda Moskva kadet korpusida o‘qigan. Birinchi hikoyasi «Последний дебют» 1889-yilda chiqqan. 1890-yilda Aleksandrovskiy harbiy bilim yurtini bitirib, to‘rt yil ofitser bo‘lib xizmat qilgan; xizmat uning kelajak asarlariga boy material bergan. U Rossiya bo‘ylab ko‘p sayohat qilgan, ko‘p kasb sinab ko‘rgan va hayot taassurotlarini hikoya va qissalarida aks ettirgan. «Слон» hikoyasida kasal qiz Nadya hech narsani xohlamaydi, lekin tirik fil ko‘rishni istaydi. Otasi sirk egasidan filni vaqtincha uyga olib kelishni iltimos qiladi, egasi o‘z qizini o‘ylab rozi bo‘ladi. Nadya Tommi bilan o‘ynab, ovqatlanib, tuzala boshlaydi.

Namunalar
I qism: doktor «не давайте ей скучать» deydi. Ota fil o‘yinchog‘ini olib keladi, qiz esa «настоящего, живого слона» istaydi. Ota zverinetsga borib, egasidan filni vaqtincha uyga yuborishni so‘raydi.
II qism: Nadya fildan qo‘rqmaydi, unga «Здравствуйте, Томми» deydi. Fil uning qo‘lini xartumi bilan ohista qisadi, bulka yeydi. Qiz u bilan birga tushlik qiladi. Ertasiga qiz tetik uyg‘onadi va Tommiga butunlay sog‘ayib qolganini aytib qo‘yishlarini so‘raydi.
Sinfda faoliyat

«Qahramon nomidan gapiring»: guruhlarda hikoyadan bitta qahramonni tanlang (Nadya, ota, sirk egasi) va u o‘z kayfiyatini rus tilida ayting («Мне скучно», «Я рад», «Я боюсь»).

Mashq
1
Kuprin qayerda va qachon tug‘ilgan?
2
Kuprin to‘rt yil kim bo‘lib xizmat qilgan?
3
Nadya nimani xohladi?
4
Nima uchun sirk egasi filni berishga rozi bo‘ldi?