ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Jahon tarixi

Keyingi salib yurishlari

Darslar 21 · 1 ta dars · T. O‘. Salimov, F. E. Sultonov. Jahon tarixi (milodiy V asr oxiridan – XV asr oxirigacha), 7-sinf. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, Toshkent, 2017 (qayta ishlangan va to‘ldirilgan 3-nashr)
21

Keyingi salib yurishlari

Darslik: 86–88-betlar
MaqsadTo‘rtinchi salib yurishi, Lotin imperiyasi, Vizantiyaning tiklanishi va salib yurishlarining oqibatlarini bayon qilish.
Yangi so‘zlar
Lotin imperiyasi · Latin EmpireNikeya imperiyasi · Empire of NicaeaPaleolog · Palaiologosoqibat · consequence
Tushuntirish

To‘rtinchi salib yurishi (1202–1204)ni papa Innokentiy III tashkil etdi. Salibchilar qo‘shinni Falastingacha kemalarda olib o‘tish uchun Venetsiyaga 85 ming kumush mark to‘lashga kelishgan, lekin pulning bir qismini to‘lay olmadi. Natijada ular Venetsiyaning savdodagi raqibi Vizantiyaga qarshi yo‘naltirildi: taxtdan tushirilgan imperator Isaak II Angel va uning o‘g‘lini hokimiyatga qaytarish bahona qilindi. 1204-yilda salibchilar xristian shahri Konstantinopolni bosib oldi va talon-taroj qildi. Vizantiya yerlarida Lotin imperiyasi (1204–1261) tuzildi: ritsarlar o‘z qasrlarini qurdi, katolik ruhoniysi patriarx bo‘ldi, ammo ular yunonlarning qarshiligi tufayli yerlarni to‘liq bo‘ysundira olmadi. 1261-yilda Nikeya imperatori Mixail VIII Paleolog Konstantinopolni qaytarib oldi, Vizantiya tiklandi, lekin avvalgi qudratini yo‘qotgan, kichik yunon davlatiga aylandi. Oxirgi, sakkizinchi yurish (1269–1270)ni Fransiya qiroli Lyudovik IX uyushtirdi; keyingi yillarda salibchilar Sharqdagi yerlarini birma-bir yo‘qotdi, oxirgi tayanchi Akka 1291-yilda qo‘ldan ketdi. Yurishlar asosiy maqsadiga erishmadi, yuz minglab kishi halok bo‘ldi. Biroq Sharq madaniyati bilan tanishuv Yevropa turmushiga ta’sir qildi, Italiya shaharlarining savdosi o‘sdi, soliqni pul bilan to‘lash kengaydi va ba’zi feodallar dehqonlarni to‘lov evaziga ozod qila boshladi.

Lotin imperiyasi, 57 yil1202To‘rtinchi yurish boshlandi1204Konstantinopol olindi1261Paleologlar qaytarib oldi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Ikki do‘st sovg‘a uchun mablag‘ni teng bo‘lishishga kelishdi, lekin biri to‘liq to‘lay olmadi. Ular rejani o‘zgartirib, arzonroq sovg‘a tanladi. To‘lov va va’daga amal qilmaslik rejaning o‘zgarishiga olib kelishi mumkin.

Kim ishlatadi

Moliyachilar qarzlar va to‘lovlarni hisoblaydi, yuk tashuvchilar xizmat narxini kelishadi, tarixchilar sabab va oqibatlarni o‘rganadi.

Bugun sinab ko‘ring

Kitob almashish kabi kichik sinf tadbirini rejalang: kerak bo‘ladigan uchta narsani va biri yetishmasa nima qilishingizni yozing.

Namunalar
Yurishning yo‘nalishi o‘zgardi: Falastin o‘rniga Konstantinopol — chunki pul masalasi va Venetsiya manfaati.
1204 → Konstantinopol olinadi; 1261 → Paleolog uni qaytaradi. Lotin imperiyasi 57 yil yashadi.
Sinfda faoliyat

«Sabab va oqibat»: bolalar to‘rtinchi yurishdagi voqealar zanjirini (qarz → Venetsiya → Konstantinopol → Lotin imperiyasi) kartochkalarda joylashtiradi.

Mashq
1
To‘rtinchi salib yurishi qanday boshqa yurishlardan farq qilgan?
2
Lotin imperiyasi nima uchun uzoq yashamadi?
3
Vizantiyani kim va qachon tikladi?
4
Salib yurishlarining ikki oqibatini ayting.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliVideo qo‘ng‘iroq: Qoraqalpog‘istonHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →