ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Jahon tarixi

Muqaddas Rim imperiyasi

Darslar 5 · 1 ta dars · T. O‘. Salimov, F. E. Sultonov. Jahon tarixi (milodiy V asr oxiridan – XV asr oxirigacha), 7-sinf. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, Toshkent, 2017 (qayta ishlangan va to‘ldirilgan 3-nashr)
5

Muqaddas Rim imperiyasi

Darslik: 26–28-betlar
MaqsadGermaniya qirolligining paydo bo‘lishi, Otton I ning vengerlar ustidan g‘alabasi va Muqaddas Rim imperiyasining tashkil topishini bayon qilish.
Yangi so‘zlar
Muqaddas Rim imperiyasi · Holy Roman Empiregersog · dukeburg · burg (fortified town)yepiskop · bishop
Tushuntirish

Franklar imperiyasi 843-yilda bo‘linganidan so‘ng Sharqiy Frank qirolligi (kelajak Germaniya)da Karolinglar o‘rniga mahalliy zodagonlar 919-yilda Saksoniya gersogi Genrixni qirol qilib sayladi. Genrix I vengerlar bilan sulh tuzib, mudofaani kuchaytirdi: aholining bir qismini mustahkam burglarga joylashtirdi. Uning o‘g‘li Otton I (936–973) og‘ir qurollangan otliq ritsarlardan qo‘shin tuzdi va 955-yilda Augsburg yaqinidagi Lex daryosi bo‘yida vengerlarni qat’iy mag‘lub etdi; shundan keyin vengerlar Germaniyaga hujum qilmay qo‘ydi. 962-yilda Otton I ni papa Ioann XII Rimda imperator qilib toj kiydirdi, shu tariqa Muqaddas Rim imperiyasi vujudga keldi; u 1806-yilgacha mavjud bo‘ldi. Imperiyaga Germaniya va Shimoliy Italiyaning bir qismi kirgan, lekin Italiya shaharlari imperatorga to‘liq bo‘ysunmagan. Gersoglar kuchli bo‘lgani uchun Otton I yepiskop va abbatlarga yer va imtiyoz berib, ularni o‘z tayanchiga aylantirdi.

919Genrix I saylandi955Lex jangi962Otton I imperator
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Bola maktab tanlovi qanday o‘tganini o‘qituvchiga tushuntiryapti. Voqealarni to‘g‘ri tartibda aytganda tinglovchi sabablarni va oqibatlarni osongina tushunadi. Tarixchilar ham sanalarni tartiblab, voqealar zanjirini tiklaydi.

Kim ishlatadi

Jurnalistlar voqealarni ketma-ket bayon qiladi, tergovchilar hodisa tartibini tiklaydi, tarixchilar sanalar asosida davr tuzadi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugungi kunning uchta voqeasini vaqt tartibida bir gapdan yozing va ularni «keyin», «shundan so‘ng» so‘zlari bilan bog‘lang.

Namunalar
919 → Genrix I saylanadi; 955 → Lex daryosidagi jang; 962 → Otton I imperator bo‘ladi.
«Muqaddas» so‘zi nomga keyinroq, XII–XIII asrlarda qo‘shilgan: imperatorlar o‘z hokimiyatini Xudo bergan va cherkovni himoya qiladi deb bilgan.
Sinfda faoliyat

«Vaqt chizig‘i»: o‘quvchilar 843, 919, 936, 955, 962, 1806 sanalarini doskadagi chiziqqa izohlari bilan joylashtiradi.

Mashq
1
Germaniya qirolligi qachon va qanday paydo bo‘lgan?
2
Otton I vengerlarni qachon va qayerda yengdi?
3
Muqaddas Rim imperiyasi qaysi yillarda mavjud bo‘lgan?
4
Nima uchun Otton I cherkovga tayandi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTopografik xarita bo‘yicha yo‘l tanlashHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →