ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Tarix

Rim respublikasi va uning hayoti

Darslar 39–40 · 2 ta dars · A. Sagdullayev, V. Kostetskiy. Tarix. Qadimgi dunyo, 6-sinf. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2017 (tuzatilgan va to‘ldirilgan 5-nashr)
40

Rim respublikasining hayoti

Darslik: 152–154-betlar
MaqsadRim shaharlari, kundalik hayoti, xudolari va ruhoniylarini bayon qilish.
Yangi so‘zlar
akveduk · aqueductforum · forumtoga · togaYupiter · Jupiter
Tushuntirish

Rim shaharlari reja asosida qurilgan: ularda ko‘chalar, jamoat binolari, ibodatxonalar, hammomlar va bozorlar bo‘lgan. Shahar markazida Forum — savdo, majlislar va diniy marosimlar maydoni joylashgan. Suv shaharga akveduklar — baland ko‘priksimon suv yo‘llari orqali keltirilgan. Ko‘pchilik 2–3 qavatli uylarda yashagan, boylar esa villalarda turgan; uylar mozaika va freskalar bilan bezatilgan. Rimliklarning kiyimi toga edi: bolalar hoshiyali, voyaga yetgan fuqarolar oq toga kiyishgan. Rimliklar ko‘p xudoga sig‘ingan. Yupiter — xudolarning boshlig‘i, Mars — urush, Neptun — dengiz, Vulqon — olov va temirchilik, Venera — sevgi, Yustitsiya — adolat ilohasi, Fortuna — taqdir ilohasi. Ko‘p xudolar yunon xudolariga mos kelgan, lekin nomlari boshqacha edi. Marosimlarni kohinlar — pontifiklar boshqargan, avgurlar qushlar parvozi va boshqa alomatlarga qarab fol ochgan. Vesta ibodatxonasida vestalkalar xonadon o‘chog‘ining muqaddas olovini saqlagan. Shaharlarda qullar savdosi ham bo‘lgan.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Shahar bog‘ida ichimlik suvi chiqadigan bir necha jo‘mrak joylashtirilgan, shunda sayr qilganlarning hammasi suv ichishi mumkin. Bu jo‘mraklar suv quvuriga ulangan va shahar xizmati tomonidan kuzatiladi. Qadimgi Rim shaharlariga ham suv uzoqdan akveduklar — baland ko‘prikka o‘xshash suv yo‘llari orqali keltirilgan.

Kim ishlatadi

Santexnik quvurlarni ulaydi va ta’mirlaydi, shahar rejalashtiruvchisi jamoat joylarini loyihalaydi, bog‘ xodimi ko‘kalamzorni parvarish qiladi.

Bugun sinab ko‘ring

Oila bilan yurganda yoki derazadan qarab ko‘rinadigan jamoat joyida skameyka, urna, suv jo‘mragi kabi narsalarni sanab, yana nima yetishmasligini yozing.

Namunalar
Forum = bozor + majlis + ibodatxona; akveduk = shaharga suv.
RimYunon
YupiterZevs
NeptunPoseydon
VeneraAfrodita
Yupiter — Zevsga, Neptun — Poseydonga, Venera — Afroditaga mos keladi.
Sinfda faoliyat

«Xudolar kartochkasi»: bolalar rim xudosi nomi va vazifasini juftlab, yunon nomini topadi.

Mashq
1
Forum nima va unda nimalar bo‘lgan?
2
Akveduk nima uchun kerak edi?
3
Pontifiklar va avgurlar nima bilan shug‘ullangan?
4
Vestalkalarning vazifasi nima edi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliEski g‘ishtdan doira gulzorHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →