Gidrosfera va uning qismlari
Gidrosfera – Yerning suv qobig‘i: okean, dengiz, daryo, ko‘l, muzliklar, yer osti suvlari va atmosferadagi bug‘ unga kiradi. Suv tabiatda uch holatda uchraydi: qattiq (muz), suyuq va gaz (bug‘). Yerdagi suvning taxminan 96,5% i Dunyo okeaniga to‘g‘ri keladi. Dunyo okeani to‘rtta okeandan iborat: Tinch, Atlantika, Hind va Shimoliy Muz. Dengizlar okeanning bir qismi, qo‘ltiqlar quruqlikka kirib borgan suv qismlari, bo‘g‘iz esa ikki quruqlik orasidagi tor suvli yo‘lak (masalan, Gibraltar). Okean tubi ham quruqlik kabi notekis: materik sayozligi (shelf, taxminan 200 m gacha), materik yonbag‘ri, okean tubi, suvosti tizmalari va chuqur cho‘kmalar bor. Chuqurlikni exolot o‘lchaydi: u tovush yuboradi va qaytgan tovushning vaqtini o‘lchaydi; suvda tovush tezligi taxminan 1500 m/s, tovush borib-qaytgani uchun chuqurlik = tezlik × vaqt : 2.
Daryo havzasi maketi: kartondan asos kesing, po‘kak yoki plastilindan tog‘ yasab yopishtiring, tog‘dan pastga bosh daryo va uning 2–3 irmog‘ini ko‘k rang bilan chizing, quyilish joyini (mansab) belgilang. So‘ng tog‘ tepasiga mayda tomchilab suv quying va suv irmoqlardan bosh daryoga oqishini kuzating. Xavfsizlik: qaychini kattalar nazoratida va uchini pastga qaratib ishlating; suvni to‘kmang; yelim va bo‘yoqni og‘izga olmang.