🎯 Missiya: Oltinchi sinfning oxirgi sayri uchun A, B yoki C marshrutlardan qaysi birini tanlaymiz — va nega?
Bu qurilmada o‘zbekcha ovoz yo‘q: so‘zlar ekranda birma-bir yonadi.
Dushanba
S
Sinf rahbariOltinchi sinfning oxirgi haftasi! Juma kuni bog‘da xaritali sayr: kuzatuv punktlarini topamiz. Jamoa marshrutni tanlasin va direktorga ariza yozsin.
Z
Zarinada: kimga, kimdan, «Ariza» so‘zi, iltimos matni, sana va imzo. Oxirgi gap «iltimos qilaman» bilan tugaydi.
A
AnvarTakrorlash: nima qildi? deb so‘raydi; kim? nima?; qanday?; qancha?; qanday? qachon?
M
MalikaAtoqli otlar bosh harf bilan: Toshkent, Zarafshon. «O‘zbek» kichik harf bilan. esa birinchi shaxsdan yoziladi.
Ona tili
🔒Qulf 1: Ariza yozamiz
Topshiriq: Ariza qaysi ibora bilan tugaydi?
🔑 Kalit: Sayr juma kuni; marshrut hamma kuzatuv punktidan o‘tishi va ko‘pi bilan 20 daqiqa olishi kerak.
M
MalikaSinf 100 m ni qancha vaqtda yuradi? Besh marta vaqtladik (daqiqa): 2, 2, 3, 2, 1.
JasurO‘zgarish kengligi 3 − 1 = 2. Ustunli diagrammada «2 daqiqa» ustuni eng baland: uch marta.
Z
ZarinaDemak sinf 100 m ni 2 daqiqada yuradi, ya’ni 50 m/daqiqa.
Matematika
🔒Qulf 2: Sinf qadami
Topshiriq: Vaqtlarning moda qiymati qancha?
🔑 Kalit: Sinf qadami: o‘rta, moda va mediana 2 daqiqa — 100 m uchun 2 daqiqa.
Seshanba
J
JasurXarita masshtabi: 1 sm = 100 m. Marshrutlar xaritada: A — 9 sm, B — 7 sm, C — 12 sm.
M
MalikaHaqiqatda: A — 900 m, B — 700 m, C — 1200 m. Vaqt: A 900 : 50 = 18, B 700 : 50 = 14, C 1200 : 50 = 24 daqiqa.
A
AnvarChegara 20 daqiqa. C — 24 daqiqa, demak C ortiqcha uzun.
Z
ZarinaFavvora havzasi diametri 6 m: aylana 3,14 · 6 = 18,84 m, yuzi 3,14 · 3² = 28,26 m².
Matematika
🔒Qulf 3: Xaritada masofa
Topshiriq: Xaritada 12 sm necha metr?
🔑 Kalit: Masshtab 1 sm = 100 m: A — 900 m (18 daq.), B — 700 m (14 daq.), C — 1200 m (24 daq., 20 dan ko‘p).
Z
ZarinaLet’s read the plan. What’s next to the fountain? The bird table is next to the fountain. The old plane tree is behind the school garden.
J
JasurWhere’s the third checkpoint? It’s opposite the library, next to the plane tree. Route B goes from the gate to the fountain and back, so it misses the plane tree.
M
MalikaRoutes A and C both pass all three checkpoints. I think we should choose a route that is short enough. That’s a great idea!
A
AnvarThis year we learned can, must, should and the superlatives: the longest, the shortest. Route C is the longest and route B is the shortest.
Ingliz tili
🔒Qulf 4: What’s next to the fountain?
Topshiriq: Which route is the shortest?
🔑 Kalit: B yo‘nalishi eng qisqa, lekin chinor oldidagi uchinchi punktga bormaydi; A va C hamma punktdan o‘tadi.
Chorshanba
A
AnvarMarshrut uchun oldik. Yer ham katta : uning maydoni kompas strelkasini shimol–janub chizig‘iga qo‘yadi.
M
MalikaStrelkaning shimolni ko‘rsatuvchi uchi geografik shimolga qaraydi. Magnitning ikki i bor: bir xil qutblar itariladi, har xil qutblar tortiladi.
J
JasurMagnit temir, nikel, kobalt va po‘latni tortadi; mis, alyuminiy, yog‘och, plastmassani tortmaydi. Kompasni temir to‘siq yonida ushlamaymiz — strelka og‘adi.
Z
ZarinaMagnit kuchi masofa ortgani sari tez kamayadi, magnit maydon qog‘oz va suv orqali o‘tadi.
Tabiiy fanlar
🔒Qulf 5: Kompas va magnit
Topshiriq: Qaysi material magnitga tortilmaydi?
M
MalikaBog‘da tovushlar xilma-xil: doira va rubob — , tirband ko‘cha — . Chegara nisbiy: juda baland musiqa ham shovqin bo‘ladi.
A
AnvarTorli asbobda tovush tor tebranishidan, doirada tortilgan teri tebranishidan, nayda havo ustunidan chiqadi.
J
Jasur85 dB dan baland tovushni uzoq tinglash zararli. Quloqchinda juda baland ovozda tinglamaymiz!
Z
ZarinaVII bob: tovush havoda 20 °C da 343 m/s, suvda ~1500, temirda ~5850 m/s.
Fizika
🔒Qulf 6: Sayrdagi tovushlar
Topshiriq: Qaysi muhitda tovush eng tez?
Z
ZarinaBug‘doy va makkajo‘xori — dan. Poyasi bo‘g‘imli va kovak — . Barg qini poyani o‘raydi, yomg‘ir suvini kiritmaydi. Mevasi — .
A
AnvarO‘simliklar tarixi: avval suvda suvo‘tlar, so‘ng quruqlikka chiqqan — ildizsiz, bargsiz. Keyin yo‘sinlar, qirqquloqlar, ochiq urug‘lilar, eng oxirida yopiq urug‘lilar.
M
MalikaHozirgi dalillarga ko‘ra quruqlik o‘simliklari taxminan 470–420 mln yil oldin paydo bo‘lgan.
Botanika
🔒Qulf 7: Boshoqdoshlar va o‘simliklar tarixi
Topshiriq: Qaysi o‘simliklar eng oxirida paydo bo‘lgan?
Payshanba
J
JasurGeografiya: Yevrosiyo — eng katta materik (~54 mln km²), Afrika ikkinchi (~30 mln km²). Antarktida eng baland, sovuq va quruq materik. Tinch okean eng katta va chuqur (Mariana botig‘i ~10 900 m).
Z
ZarinaG‘arbiy (Old) Osiyoda Kichik Osiyo yarimoroli, Armaniston va Eron tog‘liklari bor; bu faol zilzilali mintaqa.
A
AnvarTarix vaqt chizig‘i: mil. avv. 776 — Olimpiya o‘yinlari (an’anaga ko‘ra), 753 — Rim, 509 — Rim respublikasi, 334–323 — Aleksandr yurishlari, mil. avv. II asr — Buyuk Ipak yo‘li.
GeografiyaTarix
🔒Qulf 8: Yakuniy takrorlash
Topshiriq: Qaysi voqea eng erta?
M
MalikaAdabiyot: «Qadrdon so‘qmoqlar» she’ri — sog‘inch, bolalik va vaqt haqida. — maqol; — to‘rt misra. Matnini ko‘chirmaymiz, darslikdagi sahifasini o‘qiymiz.
Z
ZarinaRus tili: Марк Твен (1835–1910), «Приключения Тома Сойера». Yangi so‘zlar: «забор» — to‘siq, «кисть» — cho‘tka.
A
AnvarYil oxirida kitoblar ro‘yxatini yozib qo‘yamiz — yozda o‘qiymiz!
AdabiyotRus tili
🔒Qulf 9: She’r va Tom
Topshiriq: Что значит «забор»?
Juma
S
Sinf rahbariJuma ertalab. Qaysi marshrut — A, B yoki C?
A
AnvarKalitlar: sinf 100 m ni 2 daqiqada yuradi. C — 1200 m = 24 daqiqa, 20 dan ko‘p. B 14 daqiqa, lekin chinorga bormaydi.
J
JasurA — 900 m, 18 daqiqa va hamma uch punktdan o‘tadi. Kompasni temir to‘siqdan uzoqda ushlaymiz.
Z
ZarinaTanlov — A! Yozgi ta’til muborak, 6-B! ☀️
Siz
Missiya bajarildi: hisobotni yozdik. Oltinchi sinf tugadi!
Sinf 100 m ni 2 daqiqada yuradi (o‘rta, moda va mediana 2). Xarita masshtabi 1 sm = 100 m: A — 900 m (18 daq.), B — 700 m (14 daq.), C — 1200 m (24 daq.). C 20 daqiqadan uzun, B esa chinor oldidagi punktga bormaydi. Shuning uchun A marshrutni tanladik.
— 6-B jamoa
Topilgan kalitlar
Sayr juma kuni; marshrut hamma kuzatuv punktidan o‘tishi va ko‘pi bilan 20 daqiqa olishi kerak.
Sinf qadami: o‘rta, moda va mediana 2 daqiqa — 100 m uchun 2 daqiqa.
Masshtab 1 sm = 100 m: A — 900 m (18 daq.), B — 700 m (14 daq.), C — 1200 m (24 daq., 20 dan ko‘p).
B yo‘nalishi eng qisqa, lekin chinor oldidagi uchinchi punktga bormaydi; A va C hamma punktdan o‘tadi.
Yulduzli savollar
Masshtab 1 sm = 100 m bo‘lsa, 9 sm necha metr?
2, 2, 3, 2, 1 sonlarining o‘rta arifmetigi nechaga teng?
O‘ylab ko‘r: sinf 100 m ni 3 daqiqada yursa, A marshrut 20 daqiqaga sig‘adimi?