Sifatlarning orttirma daraja shakli
Belgining me’yordan ortiq ekanini bildiradigan shakl orttirma daraja shakli deyiladi. U ikki yo‘l bilan hosil bo‘ladi. Birinchisi: oddiy darajadagi sifat oldidan eng, juda, g‘oyat, nihoyatda, bag‘oyat so‘zlari qo‘yiladi: juda qizil, g‘oyat shirin, eng baland. Ikkinchisi: sifatning birinchi bo‘g‘ini tovush o‘zgarishi bilan takrorlanadi: qop-qora, yam-yashil, bus-butun, kap-katta, to‘ppa-to‘g‘ri. Bunda takrorlangan qism chiziqcha bilan ajratib yoziladi. Ikkala usul belgining kuchli ekanini ko‘rsatadi.
| Yo‘l | Misol |
|---|---|
| eng, juda, g‘oyat, nihoyatda, bag‘oyat + sifat | juda qizil, g‘oyat keng, eng baland |
| 1-bo‘g‘inni takrorlash | bus-butun, to‘ppa-to‘g‘ri |
Tog‘ sayohatidan qaytgan bola: «Havo tip-tiniq edi» deydi. Orttirma shakl sifatni bir so‘zda kuchaytiradi va «juda toza»dan jonliroq eshitiladi.
Sport sharhlovchisi, ertakchi va tabiat haqida yozuvchi ta’sirni kuchaytirish uchun orttirma darajadan foydalanadi.
Bitta sifatning birinchi bo‘g‘inini takrorlab kuchaytirib ko‘ring (masalan, «top-toza») va eshiting.
«Kuchaytir»: oddiy sifatlarni (qora, yashil, katta, butun) ikki usul bilan orttirma darajaga o‘tkazing.