ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Turdosh va shaxs otlari; shaxs oti yasovchi qo‘shimchalar

Darslar 76–79 · 4 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva. Ona tili 6-sinf. «Tasvir» nashriyot uyi, 2017 (4-nashr)
78

Shaxs otlari

Darslik: 120-bet
MaqsadShaxs otlarini aniqlash va guruhlash.
Yangi so‘zlar
shaxs oti · person nounkasb · professionqarindosh · relative
Tushuntirish

Kim? so‘rog‘iga javob bo‘lib, odamni bildiruvchi otlar shaxs otlari deyiladi. Ular kasb-hunar (shifokor, o‘qituvchi, quruvchi), qarindoshlik (ona, aka, buvi), millat va xalq (o‘zbek, qozoq, rus), jins va yosh (qiz, o‘g‘il bola, chol) kabi guruhlarga bo‘linadi. Shaxs oti atoqli ham, turdosh ham bo‘ladi: Dilshod — atoqli, bola — turdosh. Millat nomlari kichik harf bilan yoziladi: o‘zbek, tojik, ingliz. Shaxs otlari ko‘plik, egalik va kelishik qo‘shimchalarini oladi: shifokorlar, onamga, o‘qituvchining.

haydovchitikuvchikasb-hunaramakisingilqarindoshlikturkmantatarmillatyigitkampirjins va yoshShaxs oti
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinf spektakli uchun rollar ro‘yxati tuzildi: bog‘bon, haydovchi, tikuvchi. Odam bildiruvchi otlar rolni qisqa va aniq nomlaydi, har kim o‘ziga mosini tanlaydi.

Kim ishlatadi

Rejissyor rollarni nomlaydi, ish e’lonida tashkilot kerakli kasbni yozadi, to‘garak rahbari guruhni «yoshlar», «kattalar» deb chaqiradi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugun eshitgan yoki ko‘rgan ikki kasbni va bitta millat nomini ayting. Millat nomi kichik harf bilan yozilishini eslang.

Namunalar
Akam quruvchi, opam shifokor.
Sinfimizda o‘zbek, rus va qoraqalpoq o‘quvchilar o‘qiydi.
Sinfda faoliyat

«Kim bo‘lasan?»: har bir bola bir kasbni aytadi; sinf shu so‘zni «kim?» so‘rog‘iga javob bo‘lishini tekshiradi va ko‘plik shaklini aytadi.

Mashq
1
Shaxs otlari qaysi so‘roqqa javob bo‘ladi?
2
Qaysilari shaxs oti: stol, buvi, shifokor, daryo, qiz?
3
To‘g‘ri yozing: O‘ZBEK, Tojik, rus (millat nomlari).
4
Nima uchun «Dilshod» ham, «bola» ham shaxs oti, lekin turi har xil?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliBochka uchun qaysi rang?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →