Yorug‘likning tabiiy va sun’iy manbalari
Yorug‘lik — ko‘rish sezgisini uyg‘otuvchi nurlanish. O‘zi yorug‘lik chiqaradigan jismlar yorug‘lik manbalari deyiladi. Tabiiy manbalar: Quyosh va boshqa yulduzlar, chaqmoq, olov, yorug‘ qurt, ba’zi chuqur dengiz jonivorlari. Sun’iy manbalar: cho‘g‘lanma lampa, lyuminestsent va LED lampalar, sham, fonar, lazer. Oy, sayyoralar, kitob va stol o‘zi nur chiqarmaydi: ularni Quyosh yoki lampa nuri qaytarib, yoritgani uchun ko‘ramiz — ular yoritilgan jismlardir. Yorug‘likni qabul qiluvchi qurilmalar: ko‘z (tirik qabul qilgich), fotoapparat, quyosh batareyasi, o‘simlik barglari (fotosintez uchun). Yorug‘lik energiya tashiydi: quyosh batareyasi uni elektr energiyasiga, o‘simlik kimyoviy energiyaga, qora sirt issiqlikka aylantiradi. Yorug‘lik ko‘zga tushganda biz ko‘ramiz: ko‘rish uchun yo manbaning o‘zidan yoki jismdan qaytgan yorug‘lik ko‘zga kirishi kerak. Ko‘zni himoya qilish: Quyoshga bevosita qaramang, juda yorqin lazer yoki lampaga tikilmang, yorug‘ joyda o‘qing.
«Manbami yoki yoritilgan jismmi?»: o‘quvchilar rasmlar (Quyosh, Oy, sham, kitob, ekran, olmos) uchun javob beradi. Qorong‘i xonada fonar va oyna bilan kuzating. Xavfsizlik: lazerli ko‘rsatkichni ko‘zga to‘g‘rilamang, Quyoshga qaramang, fonar nurini yuzga yo‘naltirmang.