Jamiyat rivojlanishida fizikaning ahamiyati. O‘zbekistonda fizika taraqqiyoti
Qadimgi odamlar butunlay tabiatga bog‘liq bo‘lgan: ular tayyor narsani iste’mol qilib, yomg‘ir, sovuq va yirtqichlardan g‘orlarda yashiringan. Asta-sekin ular ov qurollarini o‘ylab topdi va olovdan foydalanishni o‘rgandi, shu bilan turmush yengillasha bordi. Tabiat qonunlarini bilish tufayli insoniyat sovuq qotish, qorong‘ida qolish, ochlik va ko‘p kasalliklardan qutuldi, yer, suv va havoda harakatlana oladigan bo‘ldi. Tabiiy fanlar ichida fizika yetakchi o‘rinlardan birini egallaydi: har bir yangi kashf etilgan qonuniyat jamiyat rivojiga kuchli ta’sir qiladi. O‘zbekistonda fizika bo‘yicha ilmiy izlanishlarni asosan Fanlar akademiyasining institutlari va oliy o‘quv yurtlari laboratoriyalari olib boradi. Masalan, astronomiya, fizika-texnika, materialshunoslik va seysmologiya institutlarida mexanik, issiqlik, elektr, yorug‘lik va tovush hodisalariga doir tadqiqotlar bajariladi (muassasalarning nomi va tuzilishi vaqt o‘tishi bilan o‘zgarib turadi).
Tog‘li hududda yangi maktab quriladi. Quruvchilar zilzilashunoslar bergan ma’lumotga qarab devor va poydevorni mustahkamroq qiladilar. Natijada zilzila bo‘lsa, bino yaxshiroq bardosh beradi va bolalar xavfsizroq bo‘ladi.
Zilzilashunos yer qimirlashini kuzatadi, energetik elektr tarmog‘ini boshqaradi, rentgenolog tibbiy apparat bilan tashxisga yordam beradi.
Oilangiz har kuni foydalanadigan uchta narsani yozing (asbob, chiroq, velosiped bo‘lishi mumkin) va har biri fizikaning qaysi bo‘limiga (mexanika, issiqlik, yorug‘lik, tovush…) tegishli ekanini ayting.
«Fizikasiz dunyo»: guruhlar 2 daqiqa ichida «agar elektr, yoqilg‘i va toza suv bo‘lmasa, bir kun qanday o‘tadi?» degan savolga javob yozadi va o‘qib beradi.