Kasb tanlashda onglilik va mustaqillik

Kasbni ongli tanlash — qaror qabul qilishdan oldin o‘z imkoniyatlarini, jamiyat va mamlakat ehtiyojlarini hamda kasb talablarini solishtirib ko‘rish demak. Buning uchun uchta narsani hisobga olish kerak: mintaqa va davlatning kadrlarga ehtiyoji, kasb talablarining sizning qiziqish, mayl, qobiliyat va sog‘ligingizga mosligi, shuningdek, mehnat sharoiti (ish joyi, ish tartibi, shovqin, changlanish, yuk va hokazo). Mustaqillik esa qarorni boshqa birovning o‘rniga emas, o‘zingiz qabul qilishni bildiradi; ammo bu o‘jarlik emas. Mustaqil kishi tajribali odamlarning — ota-ona, o‘qituvchi, sinf rahbari, kasbga yo‘naltirish markazi mutaxassisining — maslahatini tinglaydi, foydali fikrlarni qabul qiladi va shoshilib xulosa chiqarmaydi. O‘ziga baho berish qiyin: kishi o‘zini ko‘pincha yo past, yo ortiq baholaydi. Past baho imkoniyatlarni yo‘qqa chiqaradi, ortiq baho esa jamoada kelishmovchilikka olib keladi. Shuning uchun o‘zni haqiqiy ishda sinab ko‘rish, kundalik daftarga fikrlarni yozib borish va boshqalarning xolis fikrini eshitish foydali. Hozirgi texnika tez yangilanadi, shu bois har qanday kasbda umr bo‘yi o‘qib, bilimni yangilab borish kerak.