Pichoqchilik san’ati: tarixi, turlari va tuzilishi
Pichoq kundalik hayotda ham, ishlab chiqarishda ham eng ko‘p ishlatiladigan kesuvchi asboblardan biri. Uni yasash qadimgi tosh davridan ma’lum; temirning kashf etilishi pichoqchilik rivojida katta burilish bo‘lgan, mis va bronzadan yasalgan pichoqlar esa bronza davrida keng tarqalgan. Markaziy Osiyo hududidan miloddan avvalgi II ming yillikka oid pichoq namunalari topilgan. Pichoq uchta qismdan iborat: tig‘ (kesuvchi qism), dasta va qin. Tuzilishiga ko‘ra pichoqlar to‘g‘ri, qaychi (tig‘ining uchi orqaga biroz qayrilgan) va bodomcha (orqa qirrasi uchidan ichkariga kirgan) turlarga bo‘linadi. Kattaligiga ko‘ra o‘rta suyamli, bolalar uchun mo‘ljallangan kezlik (bola pichoq), chalabuzar va mardona pichoqlar bor; bezagiga ko‘ra esa sodda, guldor, chilmix gulli va rufta pichoqlar farqlanadi. Dastasi suqma (tig‘ning dumi unga suqiladi) yoki yorma (metall sop ikki yuziga yog‘och, suyak yoki shox bo‘laklari o‘rnatiladi) bo‘ladi. Pichoq o‘tkir asbob: u bilan faqat kattalar nazorati va qoidalar bilan ishlanadi.
Tasnif kartochkalari: pichoq rasmlari (to‘g‘ri, qaychi, bodomcha) yuzasidan kartalar tarqatiladi. Guruhlar tig‘ shakliga qarab turini aniqlaydi. Haqiqiy pichoq sinfga olib kelinmaydi; faqat rasm va maketlar.