ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Texnologiya

Kasbga doir reja tuzish

Darslar 26 · 1 ta dars · O. A. Qo‘ysinov, O‘. O. Tohirov, D. N. Mamatov, D. F. Aripova. Mehnat ta’limi, 9-sinf: o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma. «Delta-Print», Toshkent, 2017. Diqqat: bu o‘quvchilar darsligi emas, o‘qituvchilar uchun metodik qo‘llanma («Texnologiya va dizayn», «Servis xizmati» va «Qishloq xo‘jaligi asoslari» yo‘nalishlari bo‘yicha dars ishlanmalari). Kurs «Texnologiya va dizayn» yo‘nalishining dars ishlanmalari mavzulari asosida tuzilgan; «Iroqi» do‘ppi darsi «Servis xizmati» yo‘nalishidan olingan, 25-dars (detallarni biriktirish) esa qo‘llanmaning taqvim-mavzuiy rejasidagi mavzu bo‘yicha yozilgan.
26

Kasbga doir reja tuzish

Qo‘llanma: 97–99-betlar
MaqsadKasbga doir shaxsiy reja nimadan iboratligini bilish va oddiy reja tuzishni o‘rganish.
Yangi so‘zlar
kasbiy reja · career planmaqsad · goalzahira variant · back-up optiono‘z ustida ishlash · self-development
Tushuntirish

Kasbiy reja — kelajakdagi mehnat yo‘lingizni oldindan o‘ylab, qog‘ozga tushirilgan qisqa dastur. Hamma uchun bir xil namuna yo‘q: har kimning rejasi o‘z bilimi, qiziqishi va qadriyatlariga qarab turlicha chiqadi, lekin yaxshi rejada odatda besh qism uchraydi. Birinchisi — maqsad: qaysi sohada ishlamoqchisiz, kim bo‘lmoqchisiz va bu ish odamlarga qanday naf keltiradi. Ikkinchisi — o‘zingizga halol baho: qiziqishingiz, qobiliyatingiz, sog‘lig‘ingiz va irodangiz shu maqsadga yetishga yetadimi. Uchinchisi — yo‘l: 9-sinfdan keyin qayerda o‘qish (10–11-sinflar, kasb-hunar maktabi, kollej yoki texnikum, keyinroq oliy ta’lim), o‘zingizni qayerda sinab ko‘rish va malakani qanday oshirish. To‘rtinchisi — zahira variantlar: birinchi tanlov amalga oshmasa, ikkinchi va uchinchi yo‘l tayyor tursa, vaqt ham, asab ham behuda ketmaydi. Beshinchisi — o‘z ustida ishlash: qaysi kitoblarni o‘qish, qaysi to‘garak yoki kursga qatnashish, sog‘liqni qanday mustahkamlash. Reja bir yozilib, javonda qolmasligi kerak: bilim va tajriba ortgan sari uni qayta ko‘rib, aniqlashtirib boring.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

O‘quvchi yangi narsani o‘rganish rejasini yo‘l shaklida chizdi: uchta qadam va bitta zaxira variant. Zaxira variant bo‘lgani uchun reja o‘zgarganda ham xavotir bo‘lmadi.

Kim ishlatadi

Karyera maslahatchilari shaxsiy reja tuzishga yordam beradi, o‘qituvchilar o‘quvchilarga maqsadni bosqichlarga bo‘lishni o‘rgatadi, o‘z ishini boshlayotganlar zaxira variant o‘ylaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Keyingi haftaga bitta kichik maqsad tanlang, masalan kitobni tugatish, va birinchi reja ish bermasa, zaxira rejani yozing.

Namunalar
Gulchehra rejasi: maqsad — mexanik-texnolog; o‘ziga baho — chizmani yaxshi o‘qiydi, ammo ingliz tili kuchsiz; yo‘l — 10–11-sinflar yoki texnik yo‘nalishdagi kollej; zahira — kasb-hunar maktabida stanokchilik; o‘z ustida ishlash — ingliz tili kursi, texnika to‘garagi.
Reja 2 yillik kollej, so‘ng 2 yil ishlash va keyin 4 yillik oliy ta’limni (bakalavriat) ko‘zda tutsa, oliy ta’limga kirishdan oldin jami 2 + 2 = 4 yil o‘tadi.
Sinfda faoliyat

«Rejam qog‘ozda»: har kim o‘z kasbiy rejasining beshta qismini bir varaqqa ikki-uch jumla bilan yozadi, so‘ng sherigi bilan almashib, qaysi qism noaniq ekanini aytadi. Reja daftarda qoladi.

Mashq
1
Kasbiy reja nimalardan iborat bo‘ladi? To‘rttasini ayting.
2
Nima uchun rejada zahira variantlar ko‘rsatiladi?
3
Rejada 2 yillik kollej va undan keyin 4 yillik oliy ta’lim bor. Jami necha yil?
4
Nima uchun kasbiy rejani vaqti-vaqti bilan qayta ko‘rib chiqish kerak?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMa’lumotga ko‘ra qayta to‘ldirishHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →