Monopoliyalar va dunyoning bo‘linishi
Javoblar ota-onalar va o‘qituvchilar uchun.
1
Kartel, sindikat, trest va konsern atamalarini o‘z so‘zlaringiz bilan izohlab, har biriga bittadan zamonaviy misol o‘ylab toping (ixtiyoriy tarmoqda).
Individual javob: har bir atamaga to‘g‘ri izoh va misol.
2
Monopoliyalar iqtisodiyotga qanday ijobiy va qanday salbiy ta’sir ko‘rsatgan bo‘lishi mumkin? Ikkitadan misol keltiring.
Ijobiy: yangi texnika joriy qilish, mehnat unumdorligining oshishi. Salbiy: raqobatning kamayishi, narxlarni belgilashda bir tomonlama ustunlik, ozchilik qo‘lida katta boylik va ta’sir.
3
Nima uchun Germaniya va Buyuk Britaniya o‘rtasida munosabatlar keskinlasha boshladi? Uch sabab yozing.
1) Germaniya iqtisodiy jihatdan tez o‘sdi; 2) uning mustamlakalari oz edi, ya’ni u dunyoning bo‘linishidan norozi edi; 3) bozorlar uchun raqobat va qurollanish poygasi kuchaydi.
4
Jadval tuzing: Buyuk Britaniya, Fransiya, Germaniya va AQSH uchun «sanoatdagi o‘rni» va «mustamlakalari (katta/kichik)» ustunlarini to‘ldiring. Jadvaldan qaysi davlat dunyoning mavjud bo‘linishidan eng norozi bo‘lishi kerakligini xulosa qiling.
Britaniya — sanoatda yetakchilardan, mustamlakalari eng katta; Fransiya — mustamlakalari katta; Germaniya — Yevropada sanoatda birinchi, ammo mustamlakalari kichik; AQSH — sanoatda dunyoda birinchi, mustamlakalari kichik, lekin keng ichki bozorga ega. Xulosa: eng norozi Germaniya edi.