Buyuk Britaniyaning tashqi siyosati

XIX asr oxirida Britaniya mustamlakalari 33 mln kv. km va taxminan 370 mln aholini (darslikka ko‘ra) qamrab olgan; qudratli harbiy dengiz floti bu imperiyaning asosi edi. 1875-yilda Britaniya Misr hukumatidan Suvaysh kanali aksiyalarining katta qismini sotib oldi, bu Hindistonga dengiz yo‘lini nazorat qilishga yordam berdi; qirolicha Viktoriya 1876-yildagi qonunga ko‘ra Hindiston imperatori unvonini oldi. 1882-yilda Britaniya Misrni egalladi, so‘ng Nigeriya, Somali, Keniya va Uganda uning ta’siriga o‘tdi. 1899–1902-yillardagi urushda Bur respublikalari (Transvaal va Oranj) taslim bo‘ldi va 1910-yilda Janubiy Afrika Ittifoqi tuzildi. O‘rta Osiyoda Britaniya va Rossiya manfaatlari to‘qnashdi; Afg‘oniston ikki imperiya o‘rtasida bufer hudud bo‘lib qoldi. 1877–1878-yillardagi Rossiya–Turkiya urushidan so‘ng San-Stefano shartnomasi Berlin kongressida (1878) qayta ko‘rib chiqildi, Britaniya Kiprni o‘z boshqaruviga oldi. Germaniya kuchaygach, Britaniya yakkalikdan chiqdi: 1902-yilda Yaponiya bilan shartnoma, 1904-yilda Fransiya bilan kelishuv, 1907-yilda Rossiya bilan bitim imzoladi. Kanada (1867), Avstraliya, Yangi Zelandiya va Janubiy Afrika Ittifoqi dominion huquqini oldi.