Texnika va ishlab chiqarish taraqqiyoti

XIX asr oxiri — XX asr boshlarida sanoat va temiryo‘l tarmog‘i o‘sdi, bu esa yangi texnologiyalarni talab qildi. Bug‘ mashinalari bilan bir qatorda elektr dvigatellari va ichki yonuv dvigatellari paydo bo‘ldi: Karl Bents 1886-yilda benzinli avtomobilga patent oldi, Gotlib Daymler yengil benzin dvigatellarini takomillashtirdi, Rudolf Dizel 1897-yilda o‘z dvigatelini yaratdi. Elektr yoritish tarqaldi: 1876-yilda P. N. Yablochkov elektr sham yaratdi, 1879-yilda T. Edison amaliy cho‘g‘lanma lampa ishlab chiqdi, 1882-yilda Nyu-Yorkda markaziy elektr stansiya ishga tushdi. Qurilishda po‘lat, shisha va temir-beton ko‘p ishlatildi; 1889-yilda Parijda muhandis Gyustav Eyfel qurgan minora (o‘sha paytda taxminan 300 m) ochildi. 1914-yil avgustida Panama kanali ishga tushdi. Metallurgiyada po‘lat ishlab chiqarish ko‘paydi, 1886-yilda elektroliz usulida alyuminiy olindi, XX asr boshida Bakeland sintetik plastmassa (bakelit, 1907) yaratdi. Aloqada 1876-yilda A. Bell telefon uchun patent oldi, 1877-yilda Edison fonograf yaratdi; elektromagnit to‘lqinlar G. Gers tomonidan tajribada isbotlangach, A. Popov (1895) va G. Markoni simsiz aloqa qurilmalarini yaratdilar, 1901-yilda Markoni radiosignalni Atlantika orqali uzatdi. 1903-yil 17-dekabrda aka-uka Raytlar birinchi boshqariladigan motorli samolyotda uchdilar. Bu yangiliklar harbiy sohada ham ishlatildi: tutunsiz porox (1884), dinamit (A. Nobel, 1867), pulemyot va 1916-yilda tank.