XIX asr oxiri — XX asr boshlarida Bolqon davlatlari
XIX asrning 70-yillarida janubiy slavyanlarning ko‘pchiligi hali Usmoniylar (Turkiya), ba’zilari Gabsburglar hukmronligi ostida edi; faqat Chernogoriya va serb yerlarining bir qismini o‘z ichiga olgan Serbiya knyazligi o‘zini o‘zi boshqarardi. Bolgariyada V. Levski yashirin qo‘mitalar tuzib mustaqil respublika uchun kurashdi (u 1873-yilda qatl etilgan), 1876-yilda Aprel qo‘zg‘oloni bo‘ldi, shoir va inqilobchi X. Botev shu yilgi jangda halok bo‘ldi; qo‘zg‘olon qattiq bostirilib, Yevropada keng norozilik uyg‘otdi. 1877–1878-yillardagi Rossiya–Turkiya urushidan keyin San-Stefano shartnomasi katta Bolgariyani nazarda tutdi, ammo Berlin kongressi (1878) uning hududini qisqartirdi; Bolgariya Turkiyaga nomigagina qaram knyazlik bo‘ldi va 1879-yilgi (Tarnovo) konstitutsiyasi bilan konstitutsiyaviy monarxiya tuzildi. 1885-yilda Shimoliy Bolgariya va Sharqiy Rumeliya birlashdi; 1908-yilda Bolgariya to‘la mustaqilligini e’lon qildi. Serbiya, Chernogoriya va Ruminiya mustaqilligi 1878-yilda tan olindi. Albaniya 1909–1911-yillardagi qo‘zg‘olonlardan so‘ng Birinchi Bolqon urushi davrida, 1912-yil 28-noyabrda mustaqilligini e’lon qildi. Bolqonda Avstriya-Vengriya, Rossiya, Germaniya va Britaniya manfaatlari to‘qnashardi.
Maktab bayramida bolalar o‘zlari uchun qoida o‘ylab topishdi va uni hamma bilan ovozga qo‘yishdi. Qoida ko‘pchilik qo‘llovi bilan tasdiqlandi va kamchilikni ayta olish yo‘li ham yozib qo‘yildi.
Davlat xodimlari va huquqshunoslar o‘zini o‘zi boshqarish tamoyillarini o‘rganadi, tarixchilar chegaralar va sanalar bo‘yicha jadval tuzadi, jurnalistlar mintaqaviy voqealarni yoritadi.
Bir mamlakat yoki xalqning bir nechta muhim sanasini jadvalga yozing va ularni vaqt bo‘yicha tartiblang.
«Bolqon xaritasi»: Bolgariya, Serbiya, Ruminiya, Chernogoriya, Albaniya, Bosniya va Gretsiyani xaritada belgilab, mustaqillik yillarini yozing.