☰ Mundarija · Informatika

Sodda masalalar amaliyoti va mantiqiy ifodalar

Darslar 34–35 · 2 ta dars · M. R. Fayziyeva, D. M. Sayfurov, N. S. Xaytullayeva. Informatika va axborot texnologiyalari, 9-sinf. «Nashriyot uyi Tasvir», Toshkent, 2020
34

Amaliy mashg‘ulot: sodda masalalar

Darslik: 72-bet
MaqsadAmaliy mashg‘ulotda sodda masalalarni to‘rt bosqich bo‘yicha dasturlaydi: o‘zgaruvchilarni tanlaydi, formulani yozadi, natijani sinab ko‘radi.
Yangi so‘zlar
formula · formula: a rule written with variables, for example S = PI * r ** 2doimiy PI · constant PI: written in capital letters; here PI = 3.14sinov · test: a run with a known answer to check the programnatija turi · type of the result: int or float, depending on the task
Tushuntirish

Bu darsda mustaqil ishlaymiz: har bir masalani avval to‘rt bosqichga bo‘lib daftarga yozing (kiruvchi ma’lumot, natija, hisoblash, sinov), keyin kod yozing. Geometriya masalalarida formulani bir marta to‘g‘ri yozing va PI ni doimiy sifatida bir marta e’lon qiling. Halqa yuzi – katta doira yuzidan kichigini ayirish: PI * (R ** 2 - r ** 2); qavs unutilsa, javob boshqacha chiqadi. 1 dan n gacha sonlar yig‘indisini sikl ishlatmasdan n * (n + 1) // 2 formula bilan topish mumkin. Dastur noto‘g‘ri javob bersa, avval formulani, so‘ng o‘zgaruvchilar nomini tekshiring; o‘zgaruvchi nomini xato yozish NameError beradi. Barcha masalalarda javobni qo‘lda tekshirish odatini qiling.

Namunalar
1 dan n gacha yig‘indi: n = int(input()) ⏎ print(n * (n + 1) // 2) 100 kiritilsa, 5050 chiqadi; qo‘lda tekshirish uchun n = 4 oling: 1 + 2 + 3 + 4 = 10.
Halqa yuzi: PI = 3.14 ⏎ a = input().split() ⏎ R = int(a[0]) ⏎ r = int(a[1]) ⏎ print(PI * (R ** 2 - r ** 2)) R = 5 va r = 3 bo‘lsa, yuza 3.14 · (25 − 9) = 50.24.
Sinfda faoliyat

«Formulalar ustaxonasi»: guruh uch xil shaklning (doira, halqa, to‘g‘ri burchakli uchburchak) yuzi formulasini Python yozuvida kartochkaga yozadi; sherik qiymat berib, qo‘lda va dasturda hisoblaydi.

Mashq
1
Oshxonaga 7350 g un keltirildi. Uni kilogramm va grammda yozing (// va % bilan).
2
Uch kunlik havo harorati 18, 21 va 24 daraja. O‘rtacha haroratni hisoblang.
3
Har yuk mashinasi 30 qop olib ketadi. 250 qopni olib ketish uchun nechta mashina kerak?
4
Nima uchun halqa yuzida R ** 2 - r ** 2 ni qavsga olish kerak?