ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Texnologiya

To‘qish san’ati va poncho

Darslar 27–28 · 2 ta dars · O‘. O. Tohirov, I. Karimov, M. M. Maxsimova. Texnologiya. Umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 8-sinfi uchun darslik. «Ilm Ziyo», Toshkent, 2019
28

Amaliy mashg‘ulot: bolalar ponchosini to‘qish texnologiyasi

Darslik: 110–112-betlar
MaqsadBolalar ponchosini aylana spitsada to‘qish bosqichlarini, zichlikdan halqa sonini hisoblashni va ehtiyotkorlik qoidalarini bilish.
Yangi so‘zlar
poncho · ponchoaylana spitsa · circular needlehalqa terish · casting onto‘qish zichligi · gauge (knitting density)
Tushuntirish

Poncho — boshdan kiyiladigan, yelka va qo‘llarni yopib turadigan issiq kiyim; uni aylana spitsada bitta yaxlit polotno qilib, aylana qatorlar bilan to‘qish qulay. Ish yoqadan boshlanadi: kerakli halqalar terilib, yoqa cho‘ziluvchan bo‘lishi uchun rezinka chokida to‘qiladi. So‘ng yo‘g‘onroq spitsaga o‘tib, belgilangan qatorlarda halqa qo‘shib boriladi — shunda buyum pastga qarab kengayadi. Naqsh uchun ro‘mol choki, katak choki va rangli iplardan jakkard hoshiyalar navbatlashtirilishi mumkin. Nechta halqa terish kerakligi taxminan emas, to‘qish zichligidan hisoblanadi: avval 10 × 10 sm namuna to‘qilib, undagi halqa va qatorlar sanaladi, keyin kerakli uzunlik uchun proporsiya tuziladi. Ish oxirida halqalar yopiladi, chetlariga mo‘ychalar bog‘lash mumkin. Spitsalarni stolda yoki qutida saqlang, jun ipga allergiyasi borlar uchun boshqa ip tanlang, kichik bolalar ponchosiga mayda bezaklar tikilmaydi (yutib yuborish xavfi).

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Bolalar shapkasi namunani tekshirmasdan to‘qilgan edi va kichik chiqdi. Keyingi safar to‘quvchi sinov kvadratining 10 sm dagi ilmoqlarini sanab, to‘liq sonni hisobladi va shapka mos tushdi.

Kim ishlatadi

To‘qish ustalari, kiyim dizaynerlari va sanoatdagi tikuvchilar namuna zichligi bo‘yicha ilmoqlar sonini hisoblab, mahsulotni kerakli o‘lchamda tayyorlaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Ip bilan stakan yoki idish aylanasini o‘lchab, uzunligini chizg‘ichda yozing. Har santimetrga 3 ta ilmoq to‘g‘ri keladi deb faraz qilib, bir aylana uchun nechta ilmoq kerakligini hisoblang.

Namunalar
Zichlik 20 halqa/10 sm bo‘lsa, 40 sm li yoqa uchun 40 : 10 × 20 = 80 halqa teriladi; rezinka uchun ularning soni juft yoki 4 ga karrali bo‘lishi qulay.
96 ta halqadan boshlab, har 2-aylana qatorda 8 tadan halqa qo‘shib, 10 marta qo‘shsangiz 96 + 10 × 8 = 176 halqa bo‘ladi.
Sinfda faoliyat

Ish varag‘i: 1) o‘z bosh aylanangizni santimetr lenta bilan o‘lchang; 2) sinf zichligini (masalan, 10 sm da 20 halqa) tanlab, kerakli halqa sonini hisoblang; 3) ularni 4 ga karrali qilib yaxlitlang. O‘lchamni boshqa o‘quvchi bilan solishtiring. Spitsalarni o‘qituvchi tarqatadi, himoya qopqoqchalarisiz ishlatmang.

Mashq
1
Poncho qanday to‘qiladi?
2
Nima uchun poncho yoqasi rezinka chokida to‘qiladi?
3
Zichlik 10 sm da 22 halqa bo‘lsa, 30 sm uchun nechta halqa kerak?
4
Nima uchun bolalar ponchosiga mayda bezaklar tikilmaydi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliKo‘chat uchun iliq to‘shamaHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →