ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Texnologiya

Kasbiy o‘z-o‘zini anglash va qiziqishlar

Darslar 46 · 1 ta dars · O‘. O. Tohirov, I. Karimov, M. M. Maxsimova. Texnologiya. Umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 8-sinfi uchun darslik. «Ilm Ziyo», Toshkent, 2019
46

Amaliy mashg‘ulot: kasbiy o‘z-o‘zini anglash va kasbiy qiziqishni aniqlash

Darslik: 152–155-betlar
MaqsadKasbiy o‘z-o‘zini anglash va kasbiy qiziqishni aniqlash topshiriqlarini bajarish, natijalarni tahlil qilish.
Yangi so‘zlar
kasbiy o‘z-o‘zini anglash · professional self-awarenessqiziqishlar xaritasi · interest mapanketa · questionnairetahlil · analysis
Tushuntirish

Kasbiy o‘z-o‘zini anglashning maqsadi — o‘zingizni turli soha yo‘nalishlari bo‘yicha baholash va izlanishni ongli hamda maqsadli olib borib, kasblar ro‘yxatini qisqartirishdir. Birinchi topshiriqda daftarga o‘nta sohani tanlab (boshqaruv, xizmat ko‘rsatish, ta’lim, sog‘liqni saqlash, ishlab chiqarish, konstruktorlik va h.k.) har biri haqidagi tushunchangizni yozasiz. Ikkinchisida har bir sohada qobiliyatingizni 5 balli tizimda baholaysiz; tahminingiz qanchalik aniqligini vaqt va amaliy faoliyat ko‘rsatadi. Uchinchi topshiriqda kasblar sog‘liqqa ta’sir qiluvchi omillar (stress, shovqin, balandlik, uzoq tik turish, jarohat xavfi, tungi ish va h.k.) bilan bog‘lanadi: masalan, sotuvchi uzoq tik turadi, dasturchi ko‘zni charchatadi, uchuvchi javobgarlik va tungi ishga duch keladi. Qiziqishlar xaritasida 39 ta savolga «+» (yoqadi), «−» (yoqmaydi) yoki «0» (ikkilanaman) deb javob beriladi; savollar 13 sohaga (fizika va matematika, kimyo, elektronika, mexanika, biologiya, tibbiyot, pedagogika, san’at, sport va boshq.) ajratilgan, har ustundagi «+» belgilar sanaladi. Ko‘p «+» to‘plangan sohalar qiziqishning yo‘nalishini ko‘rsatadi, lekin bu hukm emas: qiziqish rivojlanadi va o‘zgaradi. Natijani ishonchli kattalar yoki o‘qituvchi bilan muhokama qiling; sog‘liq bilan bog‘liq savollarda shifokor maslahati kerak.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinfda so‘rovnomadan keyin bir o‘quvchi o‘zi haqida bilib olgan uchta narsani va hali javobsiz qolgan bitta savolini yozdi, so‘ng o‘qituvchi bilan gaplashdi.

Kim ishlatadi

Maktab psixologlari, kasb maslahatchilari va o‘qituvchilar anketa natijasini suhbat boshlash uchun ishlatadi.

Bugun sinab ko‘ring

Texnologiya darslarida yoqqan bitta narsani ishonchli kattaga ayting va qaysi kasb unga mos kelishi mumkinligini so‘rang. Bu faqat o‘rganish uchun fikr, qaror emas.

Namunalar
Elektronika ustunida 3 ta savolning 3 tasiga «+» qo‘ysangiz, shu sohada 3 ball; kimyo ustunida 1 ball bo‘lsa, elektronikaga qiziqish kuchliroq ko‘rinadi.
Dasturchi ko‘p vaqt ekran qarshisida o‘tiradi: ko‘zni charchatish, kam harakat — salomatlikka ta’sir qiluvchi omillar; shu sababli tanaffus va jismoniy mashqlar muhim.
Sinfda faoliyat

Mini-anketa (sinfda bajariladi): 5 ta soha uchun (texnika, tabiat, odamlar bilan ishlash, san’at, hisob-kitob) o‘zingiz yozgan 3 tadan «Sizga yoqadimi?» savol tuzing, ularga «+», «−», «0» bilan javob bering va har sohadagi «+» ni sanang. Natijani sheriklaringiz bilan taqqoslang, lekin bir-biringizni baholab hukm chiqarmang.

Mashq
1
Qiziqishlar xaritasida qanday belgilar ishlatiladi?
2
Qiziqishlar xaritasi nechta soha va nechta savoldan iborat?
3
5 sohada 3 tadan savol berilsa, jami nechta savol?
4
Nima uchun anketa natijasi «hukm» emas?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliYozgi loyiha qaroriHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →