ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Texnologiya

Ijodiy loyiha: bilaguzuk

Darslar 39–40 · 2 ta dars · O‘. O. Tohirov, I. Karimov, M. M. Maxsimova. Texnologiya. Umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 8-sinfi uchun darslik. «Ilm Ziyo», Toshkent, 2019
39

Ijod va ijodiy loyiha sohasini loyihalash

Darslik: 139-bet
MaqsadIjod va mehnatning farqini, ijodiy loyiha tushunchasini va uning bosqichlarini takrorlab bilish.
Yangi so‘zlar
ijod · creativitymehnat · labour (work)ijodiy faoliyat · creative activityloyiha yo‘nalishi · project direction
Tushuntirish

Ijod — ongning yuqori darajasi, yangi moddiy va ma’naviy ne’matlar yaratishga qaratilgan murakkab faoliyat shakli bo‘lib, u insonga xosdir. Mehnat inson faoliyatining asosiy turlaridan biri, ijod esa mehnatning maxsus va oliy shakli sanaladi. Mehnat jarayonida biror muammoning yechimi yoki yangilik haqida fikrlar tug‘iladi; ular odatda hayotiy muammoni hal qilishga urinishda shakllanadi. Ijodiy loyihada olgan bilim va malakalaringizni nafaqat texnologiya darsida, boshqa fanlarda ham ko‘rsatasiz; muvaffaqiyat ko‘p jihatdan yo‘nalishni to‘g‘ri tanlashga va mustaqil ishning individual rejasiga bog‘liq. Loyiha besh bosqichda olib boriladi: tayyorlash, konstruksiyalash, texnologik, mahsulotni tayyorlash va yakuniy bosqich. Bu darsda oldingi bobdagi bosqichlar «Servis xizmati» yo‘nalishidagi (kiyim, bezak, uy-ro‘zg‘or buyumi) loyiha uchun takrorlanadi: mahsulotga ehtiyoj o‘rganiladi, eskiz va material ro‘yxati tuziladi, texnologik xarita yoziladi, xavfsizlik qoidalariga amal qilib tayyorlanadi, tannarx hisoblanadi va taqdimot o‘tkaziladi.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktab e’lonlar taxtasi tartibsiz edi va xabarlar bir-birining ustida qolib ketardi. Bir guruh o‘quvchi avval hamma bilan so‘zlashib, nima xalaqit berayotganini bildi, keyin xabarlarni mavzu bo‘yicha ajratadigan oddiy ramka g‘oyasini chizdi.

Kim ishlatadi

Dizaynerlar, ixtirochilar va o‘qituvchilar muammoni topib, undan g‘oya yaratadi va foydalanuvchining fikrini so‘raydi.

Bugun sinab ko‘ring

Yoningizdagi biror kundalik buyumni (ruchka, sumka, krujka) tanlang va uni kichik bola uchun qulayroq qilish uchun nimani o‘zgartirishingizni ikki qatorda yozing.

Namunalar
Misol: sinfdagi bir muammo — «daftarlar stolda aralashib ketadi». Yechim g‘oyasi: har bir o‘quvchi uchun karton daftar tutqichi. Bu ijodiy loyihaning boshlanishi.
Loyiha tannarxi: material 6 ming, yelim 1 ming, bo‘yoq 2 ming so‘m; jami 6 + 1 + 2 = 9 ming so‘m.
Sinfda faoliyat

O‘zingiz uchun loyiha g‘oyalari kartochkalari: har bir juftlik uchta kichik hayotiy muammoni (masalan, kalit yo‘qoladi, kitob buklanadi, sim chalkashadi) yozadi, har biriga bitta yechim g‘oyasi qo‘shadi. Eng yaxshi g‘oyani tanlab, 5 bosqichda qisqa reja tuzing. Faqat xavfsiz materiallar (qog‘oz, karton, mato, munchoq) tanlang.

Mashq
1
Ijod nima?
2
Mehnat bilan ijod orasida qanday bog‘liqlik bor?
3
Material 7, yelim 2, bo‘yoq 3 ming so‘m. Jami necha ming so‘m?
4
Nima uchun loyiha mavzusini tanlashda ehtiyojni o‘rganish muhim?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliTaqdimot mashqi: 6 daqiqaHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →