Elektromagnitlar. Elektromagnit rele
Elektromagnit — ichiga temir yadro kiritilgan g‘altak (solenoid). Tok o‘tganda g‘altak maydoni yadroni magnitlaydi va umumiy maydon ancha kuchayadi; tok o‘chirilsa, maydon deyarli yo‘qoladi. Elektromagnitning kuchi tok kuchiga, g‘altakdagi o‘ramlar soniga va yadro bo‘lishiga bog‘liq: tok ko‘p, o‘ram ko‘p bo‘lsa va yadro bo‘lsa, kuch katta. Qutblarini o‘ng qo‘l qoidasi beradi, tok yo‘nalishini o‘zgartirsak, qutblar almashadi. Elektromagnitlar kranlarda temir-tersak ko‘tarishda, elektr qo‘ng‘iroqda, telegrafda va releda ishlatiladi. Rele — kichik tok bilan boshqariladigan kalit: elektromagnit yakorni tortib, boshqa zanjirdagi katta tokli kontaktni ulaydi; masalan, metrodagi to‘siq (turniket) mexanizmlarida. Tajriba faqat past kuchlanishli manba bilan o‘tkaziladi, tarmoqqa ulash mumkin emas.
Daftarga elektromagnit va rele sxemasini chizing: yadro, g‘altak, yakor, kontaktlar, ikki zanjir (boshqaruvchi va ishchi). Haqiqiy ulashni qilmang.