Magnit maydonda zaryadli zarraning harakati
Magnit maydon harakatlanayotgan zaryadli zarraga ham ta’sir qiladi, bu kuch Lorens kuchi deyiladi. Zarra tezligi v maydon chiziqlariga perpendikulyar bo‘lsa, F = q·v·B: q — zaryad, v — tezlik, B — magnit induksiyasi. Kuch yo‘nalishi chap qo‘l qoidasi bilan topiladi (to‘rt barmoq musbat zarra tezligi bo‘ylab; manfiy zarra uchun to‘rt barmoq tezlikka qarama-qarshi tutiladi). Lorens kuchi doim tezlikka perpendikulyar bo‘lgani uchun zarra tezligining qiymatini emas, faqat yo‘nalishini o‘zgartiradi. Amper kuchi aslida o‘tkazgichdagi ko‘p sonli harakatlanuvchi zaryadlarga ta’sir etuvchi Lorens kuchlarining yig‘indisidir. Elektron uchun e = 1,6·10⁻¹⁹ C.
Ba’zi shifoxonalarda tibbiy izotoplar tezlatgichda olinadi: magnit maydon zaryadli zarrachalar yo‘lini aylanaga egadi, shuning uchun ularni qayta-qayta tezlashtirish mumkin.
Tibbiyot fiziklari zarralar dastasini boshqaradi, kimyogarlar mass-spektrometr yordamida moddani aniqlaydi, tezlatkich operatorlari magnit maydonlarni sozlaydi.
Qog‘ozga doira chizing, unda bir nuqtani belgilab, ikkita strelka qo‘shing: biri doira bo‘ylab (harakat), ikkinchisi markazga (aylantirib turuvchi tortish). Magnit maydondagi zaryadli zarracha shunday doira bo‘ylab yuradi.
Daftarga elektron dastasi magnit maydonga kirishining chizmasini chizing (maydon chiziqlari sahifaga kirayotgan) va chap qo‘l qoidasi bilan kuch yo‘nalishini belgilang (elektron manfiy ekanini unutmang).