Elektr tokining quvvati
Quvvat — ish bajarish tezligi: P = A/t. A = IUt dan P = IU kelib chiqadi, Om qonuni bilan P = I²R va P = U²/R ham yoziladi. Quvvat birligi — vatt: 1 W = 1 J/1 s = 1 V · 1 A. Katta quvvatlar kilovatt (1 kW = 1000 W) va megavattda (1 MW = 10⁶ W) o‘lchanadi. Ish A = Pt bo‘lgani uchun elektr energiyasi ko‘p ishlatiladigan birlik — vatt-soat (W·h) va kilovatt-soat (kW·h) da o‘lchanadi: 1 kW·h = 1000 W · 3600 s = 3,6 MJ. Elektr hisoblagichi iste’mol qilingan energiyani kW·h da ko‘rsatadi: ikki ko‘rsatkich farqi — shu davrdagi sarf. Asbob korpusidagi yozuv (masalan, 2000 W) uning quvvatini bildiradi.
Maktab yo‘lagida 10 ta LED lampa bor, har biri 8 W. Ular 6 soat yonsa, umumiy quvvat 80 W = 0,08 kW, sarf esa 0,08 · 6 = 0,48 kW·soat bo‘ladi.
Bino boshqaruvchilari energiya sarfini kuzatadi, elektriklar tarmoq yuklamasini rejalashtiradi, hisoblagich nazoratchilari ko‘rsatkichlarni yozib oladi.
Lampa qadog‘i, zaryadlovchi yoki rasmda ko‘ringan uchta yozuvdagi vattni solishtirib, eng kichigidan kattasigacha tartiblang.
| kW·h | MJ |
|---|---|
| 1 | 3,6 |
| 60 | 216 |
Uyingizdagi hisoblagich ko‘rsatkichini kattalar yordamida yozib oling (faqat qarab), ertasi kuni yana yozing va farqni toping. Hisoblagichga va sim, rozetkalarga tegmang.