Dizayner-modelyer kasbi; yangi modellar eskizi
«Dizayn» so‘zi inglizcha «design» so‘zidan olingan bo‘lib, chizma, g‘oya va loyihalash jarayonini bildiradi. Dizayn – insonning moddiy va ma’naviy ehtiyojlarini qondiradigan buyumlarning uyg‘un olamini yaratishga qaratilgan ijodiy loyihalash faoliyati. Shu sohada ishlaydigan va buyumlarning qulay hamda chiroyli bo‘lishini ta’minlaydigan mutaxassislar dizaynerlar deyiladi. Dizayner-modeler yangi zamonaviy kiyim modellarini yaratadi; u moda yo‘nalishini, kiyuvchilarning yosh va gavda xususiyatlarini, iqlim va fasllarni hisobga oladi. Kasb talab qiladigan sifatlar: noan’anaviy qarash, tayyor buyumni oldindan tasavvur qila olish, mijoz talabini eshitish, ijodiy yondashuv, mehnatsevarlik, sabr-toqat. Modeler rassomchilik bo‘yicha bilimga ega bo‘lishi va ko‘pincha oliy ma’lumotli bo‘lishi kerak. U kompyuterda ham ishlashi mumkin; har qanday xatoni to‘g‘rilash mumkin. 13–14 yoshdagi o‘smirlarda qo‘l va oyoqlar uzayadi, gavda kattalarnikiga o‘xshab boradi; ularning kiyimlarida to‘g‘ri, yarim yopishgan va trapetsiyasimon siluetlar, koketka, burma, rel’ef chiziqlari ishlatiladi. Maktab o‘quvchilari kiyimi sport, bayram va kundalik bo‘lishi mumkin. Eskiz yaratishda: kiyim vazifasi (sport yoki bayram), siluet, gazlama va rang, bezak va qulaylik hisobga olinadi. Eskiz A3 qog‘ozda rangli qalam yoki bo‘yoqda chiziladi, moda jurnallaridan g‘oya olinadi, lekin nusxa ko‘chirilmaydi. Xavfsizlik: qaychi va rangli qalamlarni ehtiyotkor ishlating, bo‘yoq va elim hidini tez-tez havo almashtirib ishlating, ko‘z va og‘izga tegizmang. Kompyuterda ishlaganda har 20–30 daqiqada ko‘zga dam bering va to‘g‘ri o‘tiring.
Moda eskizi: 4 ta sport yoki bayram kiyimi eskizini A3 qog‘ozda chizing. Har biriga siluet, gazlama, rang va bezakni yozing. Eng yaxshisini tanlab, sinfga tushuntiring.