☰ Mundarija · Ona tili

Takrorlash: olmosh, yordamchi so‘zlar, matn

Darslar 78–80 · 3 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva, A. Mirzaahmedov. Ona tili 7-sinf, to‘ldirilgan va qayta ishlangan 4-nashr. «Ma’naviyat», Toshkent, 2017
79

Yordamchi so‘zlar, undov, taqlid va modal so‘zlar yuzasidan o‘tilganlarni takrorlash

Darslik: 139–140-betlar
MaqsadYordamchi so‘zlar, undov, taqlid va modal so‘zlar bo‘yicha o‘tilganlarni takrorlash.
Yangi so‘zlar
ko‘makchi · postpositionbog‘lovchi · conjunctionyuklama · particleundov · interjection
Tushuntirish

Ko‘makchilar so‘zlarni bir-biriga bog‘lab, ularning orasidagi munosabatni bildiradi; ular sof va vazifadosh bo‘ladi. Bog‘lovchilar so‘z va gaplarni biriktiradi; ular ham sof va vazifadosh bo‘ladi, vazifasiga ko‘ra esa teng va ergashtiruvchi bog‘lovchilarga bo‘linadi. Yuklamalar so‘z yoki gapga qo‘shimcha ma’no beradi va shakliga ko‘ra so‘z-yuklama va qo‘shimcha-yuklamaga, vazifasiga ko‘ra sof va vazifadosh yuklamaga bo‘linadi. Undov so‘zlar his-hayajon va buyruq-xitobni ifodalaydi. Taqlid so‘zlar tovush va holatga taqlid qiladi, modal so‘zlar esa so‘zlovchining munosabatini bildiradi.

Namunalar
Maktab bilan bog‘liq voqea, lekin hech kim bilmaydi-ku — ko‘makchi, bog‘lovchi, yuklama.
Voy, shamol gup-gup esdi, shekilli! — undov, taqlid, modal.
Sinfda faoliyat

Zanjirli takrorlash: o‘quvchi bitta yordamchi so‘z aytadi, keyingisi uning turini va gapdagi misolini beradi.

Mashq
1
Yuklamalar shakliga ko‘ra qanday ikki turga bo‘linadi?
2
Bog‘lovchilar vazifasiga ko‘ra qanday turlarga bo‘linadi?
3
«Afsuski, u kelmadi» gapida modal so‘zni toping va turini ayting.
4
Nima uchun yordamchi so‘zlar mustaqil so‘z bo‘lmaydi?