Yevrosiyo aholisi va siyosiy xaritasi
Yevrosiyoda hozir taxminan 5,5 mlrd kishi yashaydi (darslikda 2016-yildagi 5,18 mlrd keltirilgan); bu Yer aholisining katta qismi, taxminan 70 %. Aholi zichligi bo‘yicha Yevrosiyo boshqa materiklardan oldinda: o‘rtacha taxminan 100 kishi/km². Aholi eng zich yashaydigan joylar — Hindiston yarimoroli, Buyuk Xitoy tekisligi, Yevropa; shimoliy qismi, tog‘lar va cho‘llarda aholi juda siyrak. Aholi tillari, madaniyati va turmush tarziga ko‘ra xalqlarga bo‘linadi: Yevropada german, roman va slavyan tillari guruhlari, Osiyoda xitoylar va hindlar eng ko‘p sonli xalqlar; o‘zbek, qozoq, qirg‘iz, turkman, ozarbayjon, turk, tatar, qoraqalpoq va boshqalar turkiy tillar oilasiga kiradi. Yevrosiyoda 90 dan ortiq davlat bor. Maydoni bo‘yicha eng katta davlatlar Rossiya (17,1 mln km², uning bir qismi Yevropada, katta qismi Osiyoda) va Xitoy (9,6 mln km²); eng kichiklari Vatikan (taxminan 0,44 km²) va Lixtenshteyn (taxminan 160 km²). Aholisi bo‘yicha yetakchilar: Hindiston (taxminan 1,45 mlrd, 2023-yildan beri dunyoda birinchi), Xitoy (taxminan 1,41 mlrd; darslikda Xitoy birinchi deb yozilgan), keyin Indoneziya, Pokiston, Bangladesh, Rossiya, Yaponiya. Siyosiy xarita uzoq tarixiy jarayonda shakllangan va hozir ham o‘zgarib turadi.
Safar oldidan oila siyosiy xaritaga qarab, qaysi mamlakat poytaxtiga uchish, qaysi shaharda almashinish kerakligini aniqlaydi. Xarita hududlarning nomi va joylashuvini ko‘rsatadi, shuning uchun xaritani o‘qish ko‘nikmasi har qanday sayohatda kerak bo‘ladi.
Aviakompaniya rejalashtiruvchisi yo‘nalishlarni tuzadi, jurnalist voqea qayerda bo‘lganini xaritada ko‘rsatadi, diplomat mamlakatlar o‘rtasida muloqot qiladi.
Yevrosiyodan bitta mamlakat tanlab, uning poytaxti, rasmiy tili va bitta milliy taomini atlas yoki ma’lumotnomadan topib yozing.
«Davlatlar reytingi»: xaritadan Yevrosiyoning maydoni bo‘yicha beshta eng katta va uchta eng kichik davlatini toping, poytaxtlarini yozing.