Dunyo xavfsizligiga tahdid
Bugun insoniyat tinchligiga bir necha xavf tahdid solmoqda. Birinchisi — mintaqaviy mojarolar: ikki davlat o‘rtasidagi nizo yoki bir davlat ichidagi fuqarolar urushi. Qo‘shnimiz Afg‘onistonda ko‘p o‘n yillar mojaro davom etgan; bunday urushlar qochqinlar muammosini, giyohvand moddalar va noqonuniy qurol savdosini kuchaytiradi. Ikkinchisi — terrorchilik: qo‘rquv uyg‘otish uchun tinch odamlarga qarshi zo‘ravonlik. 2001-yil 11-sentabrda AQShda samolyotlar yordamida Nyu-Yorkdagi binolarga hujum qilinib, minglab odam halok bo‘ldi. 2004-yilda Rossiyaning Beslan shahrida maktabga hujum qilindi; bolalar ham halok bo‘ldi. O‘zbekistonda ham 1999-yil fevralida Toshkentda portlashlar bo‘lgan. Uchinchisi — ekstremizm: o‘z maqsadiga zo‘ravonlik bilan erishishni yoqlash. Barcha tinchliksevar davlatlar bunday xavflarga qarshi birgalikda kurashishi lozim. To‘rtinchisi — ekologik muammolar. Eng og‘iri O‘zbekiston uchun Orol fojiasi: Orol dengizi yaqin vaqtgacha dunyoning yirik ko‘llaridan biri edi. 1960-yillardan boshlab Amudaryo va Sirdaryo suvi, asosan sug‘orish uchun, ko‘p olib qo‘yildi va dengizga kam suv yetdi. Dengiz juda kichrayib, shimol va janub qismlarga bo‘linib ketdi, ko‘p qismi qurib qoldi. Qum va tuz shamolda tarqalib, odamlar sog‘lig‘iga, ekinlar va baliqchilikka zarar yetkazdi. Ko‘p baliq turlari yo‘qoldi. Orolni qutqarish uchun Markaziy Osiyo davlatlari xalqaro jamg‘arma tuzdi, BMT yordam bermoqda; dengiz o‘rnidagi qurigan tubiga saksovul kabi daraxtlar ekilmoqda. Har bir inson suvni tejab, tabiatni asrab hissa qo‘sha oladi.
«Suv tejash kuni»: bir kun davomida uyda necha litr suv isrof bo‘lishini kuzating (jo‘mrak ochiq qolishi). Qanday tejash mumkin? Sinfda g‘oyalar yig‘ing.