Aloqa vositalarining ixtiro etilishi
Qadimda xabarni uzoqqa yuborish uchun chopar yoki karvon kerak bo‘lgan. XIX asrda elektr toki xabarni bir zumda yetkaza boshladi. Telegraf yozuv xabarlarini uzoq masofaga tez uzatadigan qurilma. 1832-yilda rus olimi Pavel Shilling elektr telegrafini yaratdi; 1837-yilda amerikalik Semyuel Morze o‘z telegrafi va nuqta hamda chiziqlardan iborat maxsus alifbo — Morze alifbosini ishlab chiqdi. Dengizda halokat xabari — «SOS» belgisi uchta nuqta, uchta chiziq va yana uchta nuqtadan iborat. Telefonni 1876-yilda Aleksandr Grem Bell patentladi: u Shotlandiyada tug‘ilgan, Amerikada ishlagan. Radio — simsiz aloqa: 1895-yil 7-mayda rus olimi Aleksandr Popov o‘zining radio qabul qilish asbobini namoyish qildi; ayni yillarda italiyalik Gulyelmo Markoni ham radioni rivojlantirdi, shuning uchun bu kashfiyotni bir necha olimning ishi deb bilish to‘g‘ri. Radioto‘lqinlar soniyasiga taxminan 300 000 km tezlikda tarqaladi. Radio va televideniye, samolyotlar va kosmik kemalar bilan aloqa shu to‘lqinlar orqali ishlaydi. Bugun faks, teletayp va uyali telefonlar ham aloqa vositalari.
«Morze o‘yini»: juft bo‘lib, stolga qalamni bir marta tez (nuqta), bir marta sekin (chiziq) urib «SOS» yuboring; sherigingiz uni tanisin.