97
Kasrlarni birlikdan o‘tib ayirish
Darslik: 3-qism, 97-dars, 81–83-betlar
MaqsadKasrlarni birlikdan o‘tib ayirish: kamayuvchining kasr qismi ayriluvchinikidan kichik bo‘lganda.
Yangi so‘zlar
birlikdan o‘tib · with regroupingkamayuvchi · minuendayriluvchi · subtrahendbutun birlik · one whole
Tushuntirish
Agar kamayuvchining kasr qismi ayriluvchining kasr qismidan kichik bo‘lsa, kamayuvchining butun qismidan bitta birlikni olib, uni kasr ulushlariga aylantiramiz va kasr qismga qo‘shamiz. Masalan, 5 2/7 − 1 5/7: 5 2/7 = 4 9/7, shuning uchun 4 9/7 − 1 5/7 = 3 4/7. Tekshiruv: 3 4/7 + 1 5/7 = 5 2/7.
Namunalar
8 3/10 − 2 7/10: 8 3/10 = 7 13/10; 7 13/10 − 2 7/10 = 5 6/10.
6 1/4 − 3 3/4: 6 1/4 = 5 5/4; 5 5/4 − 3 3/4 = 2 2/4.
Sinfda faoliyat
«Qarz olish»: har bir juftlik kartochkadan ayirish misolini oladi va butun doiralar yordamida birlikdan o‘tib ayiradi, so‘ng qo‘shib tekshiradi.
Mashq
1
5 2/7 − 1 5/7 ni hisoblang.
3 4/7
2
8 3/10 − 2 7/10 ni hisoblang.
5 6/10
3
6 1/4 − 3 3/4 ni hisoblang.
2 2/4
4
Taxtaning uzunligi 4 2/5 m edi. Undan 1 4/5 m kesib olindi. Necha metr qoldi?
2 3/5
5
Tenglamani yeching: x + 2 7/9 = 5 4/9.
2 6/9