☰ Mundarija · Matematika

Kattaliklarning qismlari, to‘g‘ri va noto‘g‘ri kasrlar, aralash kasrlar

Darslar 78–81 · 4 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 4-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
77

Kattaliklarning qismlari

Darslik: 3-qism, 77-dars, 19–21-betlar
MaqsadKattalik birliklarini kattaroq birlikning ulushi sifatida yozish: uzunlik, massa.
Yangi so‘zlar
detsimetr · decimetresantimetr · centimetrekilogramm · kilogramgramm · gram
Tushuntirish

Kichik o‘lchov birliklari katta birliklarning ulushlari bo‘ladi. 1 m = 10 dm, demak 1 dm = 1/10 m. 1 m = 100 cm, demak 1 cm = 1/100 m. 1 mm = 1/1000 m. Xuddi shunday 1 g = 1/1000 kg. Bir necha kichik birlik katta birlikning bir necha ulushidir: 37 cm = 37/100 m.

Namunalar
7 cm – bu 1 m ning 7/100 qismi, chunki 1 m = 100 cm.
1 kg ning 1/4 qismi: 1 000 g : 4 = 250 g.
Sinfda faoliyat

«O‘lchov chizg‘ichi»: bolalar 1 m li lenta yoki arqonni 10 teng qismga bo‘lib, har bir qism 1/10 m (1 dm) ekanini ko‘radi va turli uzunlikdagi bo‘laklarni kasr bilan yozadi.

Mashq
1
1 m ning 1/10 qismi necha santimetr?
2
37 cm 1 m ning qanday qismi?
3
1 kg ning 1/4 qismi necha gramm?
4
1 t ning 3/10 qismi necha kilogramm?
5
Uzunligi 2 m bo‘lgan lentaning 1/5 qismi necha santimetr?