106
Uzunlikning o‘nli ulushlar ko‘rinishida yozilishi
Darslik: 3-qism, 106-dars, 110–111-betlar
MaqsadUzunlikni o‘nli kasr ko‘rinishida yozishni mustahkamlash: bir birlikdan boshqasiga o‘tish, uzunliklarni qo‘shish.
Yangi so‘zlar
birlikka o‘tkazish · convert to a unituzunliklar yig‘indisi · sum of lengthsuchburchak perimetri · perimeter of a triangleaniqlik · accuracy
Tushuntirish
Uzunlikni bir birlikdan boshqasiga o‘nli kasr bilan o‘tkazishda 1 mm = 0,001 m, 1 cm = 0,01 m, 1 dm = 0,1 m ekanini eslaymiz. Har bir qismni kerakli birlikda yozib, so‘ng qo‘shamiz: 7 m 5 dm 4 cm 2 mm = 7 + 0,5 + 0,04 + 0,002 = 7,542 m. Uzunliklarni qo‘shishda o‘nli kasrlarni oddiy kasrga aylantirib hisoblaymiz yoki bir xil birlikda butun sonlarni qo‘shamiz.
Namunalar
5 dm 7 mm = 5,07 dm, chunki 7 mm = 0,07 dm.
Uchburchak tomonlari 3,5 cm, 4,2 cm, 2,8 cm: perimetr 9 + 15/10 = 10 5/10 = 10,5 cm.
Sinfda faoliyat
«Kitob chetlari»: bolalar darslik va daftar muqovasining bo‘yi va enini chizg‘ich bilan mm gacha o‘lchaydi, uzunliklarni santimetrda o‘nli kasr bilan yozadi va muqova perimetrini topadi; sinfdoshi bilan tekshiradi.
Mashq
1
8 m 1 dm 6 cm 3 mm ni metrlarda o‘nli kasr bilan yozing.
8,163
2
5 dm 7 mm ni detsimetrlarda o‘nli kasr bilan yozing.
5,07
3
47 mm 1 dm ning qanday qismi? Oddiy va o‘nli kasr bilan yozing.
47/100 = 0,47
4
Uchburchak tomonlari 3 cm 5 mm, 4 cm 2 mm va 2 cm 8 mm. Perimetrini santimetrlarda o‘nli kasr bilan yozing.
10,5
5
2 m 15 cm + 3 dm 6 cm yig‘indisini metrlarda o‘nli kasr bilan yozing.
2,51