☰ Mundarija · Matematika

Kasrlar bo‘yicha masalalar, takrorlash; kasrlarni qo‘shish va ayirish

Darslar 86–90 · 5 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 4-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
87

Masalalar yechish

Darslik: 3-qism, 87-dars, 49–51-betlar
MaqsadMasalalar yechishni mustahkamlash: kasrlarni taqqoslash, tasdiqlarni tekshirish, qismlar va ish unumdorligi.
Yangi so‘zlar
tasdiq · statementto‘g‘ri / noto‘g‘ri · true / falseunumdorlik · rate of workbet · page
Tushuntirish

Masala yechishda avval shartni o‘qib, nimani topish kerakligini aniqlaymiz. Kasrlar qatnashgan tasdiqlarni tekshirishda kasrlarni taqqoslash qoidalaridan foydalanamiz (maxrajlari yoki suratlari bir xil kasrlar). Birgalikda ishlashda har bir ishchining kunlik ishi qo‘shiladi: umumiy ish : birgalikdagi unumdorlik = vaqt.

Namunalar
Kitob 160 betli. 1-kun 3/8 qismi o‘qildi: 160 : 8 × 3 = 60 bet; 2-kun 1/4 qismi: 160 : 4 = 40 bet; qoldi 160 − 60 − 40 = 60 bet.
«1/4 < 1/7» noto‘g‘ri: suratlar teng, maxraji kichigi katta, ya’ni 1/4 > 1/7.
Sinfda faoliyat

«To‘g‘ri yoki noto‘g‘ri?»: o‘qituvchi kasrlar haqida tasdiqlar o‘qiydi. To‘g‘ri bo‘lsa bolalar o‘rnidan turadi, noto‘g‘ri bo‘lsa o‘tiradi; keyin sababini kasr bilan tushuntiradi.

Mashq
1
Kitob 240 betli. Birinchi kun uning 3/8 qismi, ikkinchi kun 1/4 qismi o‘qildi. Necha bet o‘qilmay qoldi?
2
4/9, 4/5, 4/7 kasrlardan eng kattasini toping.
3
«Beshdan bir ulush to‘qqizdan bir ulushdan kichik» tasdiqi to‘g‘rimi?
4
Bir to‘quvchi kuniga 40 m, ikkinchisi kuniga 60 m mato to‘qiydi. Ular birgalikda 1 000 m matoni necha kunda to‘qiydi?
5
5/6, 5/12, 5/8 kasrlardan eng kichigini toping.