68
Yuzni hisoblash usuli
Darslik: 2-qism, 68-dars, 90–92-betlar
MaqsadKo‘pburchak yuzini bo‘laklarga ajratib topish.
Yangi so‘zlar
bo‘lak · partto‘g‘ri burchakli uchburchak · right triangleyig‘indi · sumayirma · difference
Tushuntirish
Murakkab shaklning yuzini topish uchun uni to‘g‘ri to‘rtburchaklarga bo‘lamiz va yuzlarni qo‘shamiz, yoki katta to‘g‘ri to‘rtburchakdan ortiqcha qismini ayiramiz. L shakl: 8 cm × 5 cm va 4 cm × 3 cm bo‘laklar: 8 × 5 + 4 × 3 = 52 cm². To‘g‘ri burchakli uchburchak mos to‘g‘ri to‘rtburchakning yarmi: katetlari 6 cm va 8 cm bo‘lsa, yuzi 6 × 8 : 2 = 24 cm².
Namunalar
L shakl: 8 × 5 + 4 × 3 = 40 + 12 = 52 cm².
10 × 8 to‘g‘ri to‘rtburchakdan 4 × 3 burchak qirqilsa: 80 − 12 = 68.
Sinfda faoliyat
«Bo‘lib hisobla»: daftarda G va T shakllarini chizib, ularni to‘g‘ri to‘rtburchaklarga ajrating va yuzini toping.
Mashq
1
L shaklidagi xona ikki to‘g‘ri to‘rtburchakdan iborat: 6 m × 4 m va 3 m × 2 m. Xona yuzi necha m²?
30
2
10 m × 8 m maydondan 4 m × 3 m burchak qirqib olindi. Qolgan yuz necha m²?
68
3
Katetlari 6 cm va 8 cm bo‘lgan to‘g‘ri burchakli uchburchakning yuzi necha cm²?
24
4
Shkafning old tomonida 35 cm × 50 cm li 4 ta bir xil eshik bor. Eshiklarning umumiy yuzi necha cm²?
7000