53
Masalalar yechish
Darslik: 2-qism, 53-dars, 43–45-betlar
MaqsadBo‘lishga oid matnli va geometrik masalalarni, sxema va ko‘p bosqichli amallar bilan yechish.
Yangi so‘zlar
sxema · diagramhosildorlik · yieldyuza · areabosqich · step
Tushuntirish
Ko‘p bosqichli masalada avval sxema chizib, nimani topish mumkinligini aniqlaymiz. «Necha marta ko‘p» bo‘lsa – ko‘paytiramiz, «necha marta kam» bo‘lsa – bo‘lamiz. Dala yuzi uzunlik × eni bilan topiladi. Har bir bosqichning natijasidan keyingisida foydalanamiz.
Namunalar
Hosil 3 baravar oshib 18 600 kg bo‘ldi. Avval 18 600 : 3 = 6 200 kg bo‘lgan.
Dala 250 m × 120 m: yuzi 250 × 120 = 30 000 m². Har m² ga 20 g o‘g‘it: 30 000 × 20 = 600 000 g.
Sinfda faoliyat
«Sxema – kalit»: guruhlar masala uchun sxema chizadi, keyin boshqa guruh sxema bo‘yicha ifoda tuzib, masalani yechadi.
Mashq
1
3 600 kg pomidor yashiklarga 90 kg dan solinmoqda. Nechta yashik kerak?
40
2
Dalaning uzunligi 250 m, eni 120 m. Har bir kvadrat metrga 20 g o‘g‘it solinsa, butun dalaga necha gramm o‘g‘it kerak?
600000
3
Paxta hosili 3 baravar oshib, 18 600 kg bo‘ldi. Avval hosil necha kg bo‘lgan?
6200
4
Birinchi kuni 1 200 kg olma terildi. Ikkinchi kuni birinchi kundagidan 4 marta kam, uchinchi kuni ikkinchi kundagidan 3 marta ko‘p terildi. Uch kunda jami necha kg olma terilgan?
2400