ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Yaxlit sonlarni bo‘lish, bir xonali songa ko‘paytirish

Darslar 26–29 · 4 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 3-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
25

Yaxlit sonlarni bo‘lish

Darslik: 1-qism, 25-dars, 78–80-betlar
MaqsadYaxlit sonlarni bo‘lish usulini o‘rganish; ko‘paytirish va bo‘lishning o‘zaro teskariligi.
Yangi so‘zlar
bo‘linuvchi · dividendbo‘luvchi · divisorbo‘linma · quotientteskari amal · inverse operation
Tushuntirish

Yaxlit sonlarni bo‘lishda ikkala sonning oxiridan bir xil sondagi nollarni o‘chirib, qolgan sonlarni bo‘lamiz: 15 000 : 500 = 150 : 5 = 30. Bo‘luvchida nol bo‘lmasa, bo‘linuvchini xona birliklarida o‘qib, jadval bo‘yicha bo‘lamiz: 4 900 : 7 = 49 yuzlik : 7 = 7 yuzlik = 700. Bo‘lishni ko‘paytirish bilan tekshiramiz.

ƒFormula
15 000 : 500 = 150 : 5 = 30
mingliklaryuzliklar6o‘nliklar06birliklar00: 10 ↓

600 : 10 = 60

10 ga bo‘lsak, sonning oxiridagi 1 ta nol olib tashlanadi

Raqamlar bir yoki ikki xona chapga (o‘ngga) siljiydi

📄 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

O‘qituvchi 240 varaq qog‘ozni 6 ta sinfga teng bo‘lib berdi. Tekshirish uchun u bitta ulushni 6 ga ko‘paytiradi va yana 240 chiqishi kerak.

Kim ishlatadi

O‘qituvchilar, omborchilar

Bugun sinab ko‘ring

12 ta mayda narsani 3 do‘stga teng bo‘ling, so‘ng ko‘paytirib tekshiring.

Namunalar
64 000 : 800 = 640 : 8 = 80. Tekshirish: 80 × 800 = 64 000.
5 600 : 8 = 700, chunki 56 : 8 = 7 va 7 yuzlik = 700.
Sinfda faoliyat

«Nolsiz va nolli»: o‘qituvchi doskaga bo‘lish misolini yozadi, bolalar nollarni chizib tashlab, soddalashtirilgan misolni yechadi, so‘ng ko‘paytirib tekshiradi.

Mashq
1
420 : 6 = ?
2
350 000 : 7 000 = ?
3
48 000 : 400 = ?
4
4 500 000 so‘m 50 000 so‘mlik kupyuralardan iborat. Nechta kupyura bor?
5
To‘g‘ri to‘rtburchakning yuzi 540 000 sm², bo‘yi 900 sm. Eni necha sm?
900 sm?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliKitoblardagi topishmoqlarHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →