29
Ko‘p xonali sonni bir xonali songa ko‘paytirish
Darslik: 1-qism, 29-dars, 90–92-betlar
MaqsadKo‘p xonali sonni bir xonali songa ko‘paytirishni mustahkamlash; pul va valyuta masalalari.
Yangi so‘zlar
nol xona · place with zerokurs o‘zgarishi · change in the rateyevrosent · euro centko‘paytma · product
Tushuntirish
Ko‘p xonali sonni bir xonali songa ko‘paytirishda hamma xonalar bir xil usulda ko‘paytiriladi. Agar sonning ichida 0 bo‘lsa, 0 ni ko‘paytirganda chiqqan 0 ga oldingi xonadan yodda tutilgan sonni qo‘shamiz va uni yozamiz. Valyuta kursi o‘zgarsa, narx so‘mda boshqacha bo‘ladi: o‘zgarish = valyuta miqdori × kursning o‘zgarishi.
Qadamni suring: ko‘paytuvchining birlaridan boshlaymiz
12 345 × 6 = 74 070
🗂️ Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Maktab 1 250 varaqli 6 ta qog‘oz paketi sotib oldi. O‘qituvchi hammasi necha varaq ekanini ko‘paytirib topadi.
Kim ishlatadi
O‘qituvchilar, bosmachilar
Bugun sinab ko‘ring
4 × 250 ni 4 × 200 va 4 × 50 deb o‘ylab ayting.
Namunalar
46 207 × 4: 7 × 4 = 28 (8 yoziladi, 2 yodda); 0 × 4 + 2 = 2; 2 × 4 = 8; 6 × 4 = 24 (4 yoziladi, 2 yodda); 4 × 4 + 2 = 18. Javob: 184 828.
503 760 × 6 = 3 022 560.
Sinfda faoliyat
«Kurs o‘zgardi»: doskada kechagi va bugungi dollar kursi yoziladi. Bolalar 5 dollarlik narsaning so‘mdagi narxi qanchaga o‘zgarganini hisoblaydi.
Mashq
1
47 902 × 9 = ?
431118
2
436 758 × 2 = ?
873516
3
2 650 317 × 7 = ?
18552219
4
Dollar kursi 12 400 so‘mdan 12 650 so‘mgacha oshdi. 9 dollarlik ko‘ylakning so‘mdagi narxi necha so‘mga oshadi?
2250
5
4 700 yevrosent necha yevro? (1 yevro = 100 yevrosent)
47