ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Unumdorlik masalalari, yakuniy dars; to‘plamlar

Darslar 134–138 · 5 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 3-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
126

Unumdorlikka doir masalalar yechish

Darslik: 4-qism, 126-dars, 49–51-betlar
MaqsadUnumdorlikka doir masalalar: vaqtni topish t = A : w va ikki ishchi (brigada) ishi.
Yangi so‘zlar
ish vaqti · working timebrigada · teambirgalikda · togetherjadval · table
Tushuntirish

Ish hajmi A va unumdorlik w ma’lum bo‘lsa, ish vaqtini t = A : w formula bilan topamiz. Ikki ishchi yoki ikki brigada bir vaqtda ishlasa, ularning unumdorliklarini qo‘shamiz yoki har birining ish hajmini topib, so‘ng qo‘shamiz. Shartni w, t, A ustunli jadvalga yozish masalani tushunishga yordam beradi.

ƒFormula
t = A : w
w = A : t, A = w × t
6666666t = A : w42 : 6 = 7

vaqt t = 7 soat

Ko‘paytirish: jami = bir qism × qismlar soni; bo‘lish — teskari amal

📚 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Bir bola har minutda javonga 10 ta kitob qo‘yadi, ikkinchisi 8 ta. Ular birgalikda har minutda 10 + 8 = 18 ta kitob qo‘yadi.

Kim ishlatadi

Quruvchilar, bog‘bonlar

Bugun sinab ko‘ring

Ikki kishi xonani bir kishidan tezroq yig‘ishtirsa kerak, deb o‘ylaysizmi? Sababini ayting.

Namunalar
2020202020202020160
Printer minutiga 20 sahifa chop etadi. 160 sahifani chop etish uchun t = 160 : 20 = 8 minut kerak.
brigadam/kunkunjami, m
1455225
2355175
Birinchi brigada kuniga 45 m, ikkinchisi 35 m quvur yotqizadi. 5 kunda birgalikda (45 + 35) × 5 = 80 × 5 = 400 m yotqizadi.
Sinfda faoliyat

«Brigadalar»: sinf ikki brigadaga bo‘linadi. Har bir brigada 1 minutda nechta shakl (masalan, kvadrat) chiza olishini o‘lchaydi. Jadvalga yozib, birgalikda 5 minutda nechta shakl chizishlarini hisoblaydi.

Mashq
1
Tikuvchi soatiga 6 ta ko‘ylak tikadi. 54 ta ko‘ylakni necha soatda tikadi?
2
Quvurdan minutiga 12 l suv oqadi. 300 l li idish necha minutda to‘ladi?
3
Birinchi brigada kuniga 150 m, ikkinchisi 130 m yo‘l yotqizadi. 4 kunda birgalikda necha metr yotqizadi?
4
Laylo soatiga 5 ta salfetka to‘qiydi. U 9:00 dan 12:00 gacha 18 ta salfetka to‘qib ulguradimi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMuzeydagi sirli angishvonaHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →