Ma’nodosh va shakldosh so‘zlar uslubiyati
Javoblar ota-onalar va o‘qituvchilar uchun.
1
«Yuz» ma’nosidagi uchta so‘zni (yuz, chehra, bashara) bittadan gapda qo‘llang va bo‘yog‘ini yozing.
Masalan: «Uning yuzi oppoq edi» – betaraf; «Chehrasidan nur yog‘ildi» – ijobiy, badiiy; «Bashara» – salbiy, so‘zlashuv, uni nutqda ishlatmaslik tavsiya etiladi.
2
Shakldosh «ot», «yosh», «o‘t» so‘zlari qatnashgan juft gaplar tuzing (har bir so‘z ikki ma’noda).
Masalan: «Ot yaydoq yugurdi» – «Bolaga ot qo‘ydik»; «Yoshi katta» – «Ko‘zida yosh»; «O‘t yondi» – «O‘t o‘sdi».
3
«Shox – shoh», «asr – asir» paronim juftligidan har birida bittadan gap tuzing.
Masalan: «Bahorda o‘rik shoxlari gulladi»; «Ertakda shoh uch o‘g‘lini chaqirdi»; «Bu yangi asr»; «Asir qush qafasdan chiqdi».
4
Bir qisqa e’lon matnida «zo‘r» so‘zini mos ma’nodosh bilan almashtirib, yangi variantini yozing.
Asl: «Konsert zo‘r bo‘ladi!» Yangi: «Konsert yuksak saviyada o‘tadi.»