Darslar 30–31 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
31
Amaliy mashg‘ulot
Darslik: 71-bet
MaqsadO‘quvchilar jadvali uchun forma va hisobot yaratadi, forma orqali qidiradi va hisobotni chop etish (PDF) uchun tayyorlaydi.
Yangi so‘zlar
PDF · PDF: a file format that looks the same on any devicetartiblash · sort order: ascending or descending arrangement of recordsyozuvni qidirish · finding a record: locating it by a value in a fieldtekshiruv · check: reading the result against the plan
Tushuntirish
Bu amaliy mashg‘ulotda «Students» jadvalidan (StudentID, FullName, Class, Mark) to‘liq ish tayyorlanadi. Avval 8 ta o‘ylab topilgan yozuvli jadvalni tuzing; haqiqiy ismlar va telefon raqamlarini kiritmang. Keyin Form Wizard bilan forma yarating, unga uchta yangi yozuv kiriting va «Find» yordamida ma’lum ismni toping. So‘ng Report Wizard da hisobot yarating: Class bo‘yicha guruhlang va Mark bo‘yicha kamayish tartibida saralang. Print Preview da sahifani tekshirib, hisobotni External Data – PDF or XPS orqali PDF faylga saqlang: shunda qog‘oz sarflanmaydi va fayl istalgan qurilmada bir xil ochiladi. Oxirida jadvalda Totals qatori bilan Mark ning yig‘indisi va o‘rtachasini tekshiring.
Namunalar
Ballar: 5, 4, 3, 5, 5, 4, 3, 5. Yig‘indi 34, soni 8, o‘rtacha 34/8 = 4,25. Kamayish tartibida: 5, 5, 5, 5, 4, 4, 3, 3 – tartiblangan hisobotda birinchi to‘rtta qatorda 5 turadi.
Forma orqali uchta yangi o‘quvchi qo‘shilsa, jadvalda 8+3 = 11 ta yozuv bo‘ladi. Hisobotni PDF ga saqlash jadval va forma ma’lumotini o‘zgartirmaydi: bu faqat hisobotning nusxasi.
Sinfda faoliyat
«Natijani tekshirish»: juftlik jadvalda Totals bilan yig‘indini topadi, hisobotdagi jami bilan solishtiradi va farq bo‘lsa sababini izlaydi.
Mashq
1
Hisobotni PDF ga saqlash qaysi yorliqdan bajariladi?
External Data
2
Ballar 4, 5, 3, 4 bo‘lsa, yig‘indi nechaga teng?
16
3
Ballar kamayish tartibida 5, 5, 4, 3 bo‘lsa, birinchi qatorda qaysi baho turadi?
5
4
Nima uchun amaliy mashg‘ulotda haqiqiy ism va telefon raqamlarini kiritmaslik kerak?
Shaxsiy ma’lumot begonalar qo‘liga tushib qolishi mumkin; o‘ylab topilgan ma’lumot xavfsiz.