Darslar 30–31 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
30
MS Access 2010 da ma’lumotlar omborini hosil qilish va tahrirlashda formalardan foydalanish
Darslik: 67–70-betlar
MaqsadJadval asosida forma yaratadi, forma orqali yozuvlarni ko‘radi, qo‘shadi va tahrirlaydi, hamda chop etish uchun hisobot (report) tayyorlaydi.
Yangi so‘zlar
forma · form: a window for entering and viewing one record at a timehisobot · report: a printable layout of data that cannot be editedForm Wizard · Form Wizard: a step-by-step helper that builds a formPrint Preview · Print Preview: shows how the page will look on paper
Tushuntirish
Jadvalning katta qatorlari bilan ishlash noqulay, shuning uchun ma’lumot kiritish va ko‘rish uchun forma ishlatiladi: u bir yozuvni maydon-maydon ko‘rsatadi. Tezkor usul: jadvalni belgilab, Create – Form ni bosing; ko‘proq nazorat uchun Form Wizard da maydonlar, joylashuv va nomni tanlaysiz. Formaning pastida o‘tish tugmalari (birinchi, oldingi, keyingi, oxirgi, yangi yozuv) va «3 of 8» kabi hisoblagich bor; formada kiritilgan yoki o‘zgartirilgan qiymat darrov jadvalga yoziladi. Hisobot (Create – Report yoki Report Wizard) esa ma’lumotni qog‘ozga chiqarish uchun mo‘ljallangan: unda guruhlash va saralash mumkin, lekin qiymatni tahrir qilib bo‘lmaydi. Chop etishdan oldin Print Preview da sahifani ko‘ring va faqat kerakli sahifalarni chiqaring, shaxsiy ma’lumotlarni esa begonalarga tarqatmang.
Namunalar
Students jadvalida 8 yozuv bor. Forma pastida «3 of 8» yozuvi turibdi: uchinchi yozuv ochiq. «Yangi yozuv» tugmasi bosilsa, bo‘sh forma ochiladi va hisoblagich «9 of 9» ni ko‘rsatadi; to‘ldirilgach jadvalda 9 ta yozuv bo‘ladi.
10A va 10B sinflari bo‘yicha guruhlangan hisobotda 10A uchun 5 ta, 10B uchun 3 ta qator chiqadi, jami 8 qator. Hisobotda baho o‘zgartirib bo‘lmaydi; xatoni tuzatish uchun jadval yoki forma ochiladi.
Sinfda faoliyat
«Forma va hisobot»: juftlik o‘z jadvalidan forma va hisobot yaratadi, formada bitta yozuvni o‘zgartiradi va hisobotda o‘zgarish ko‘rinishini tekshiradi.
Mashq
1
Jadval asosida tez forma yaratish tugmasi qaysi yorliqda?
Create
2
Jadvalda 11 yozuv bor, forma «4 of 11» ni ko‘rsatmoqda. Yana nechta yozuv oldinda?
7
3
Hisobotda qiymatni tahrirlash mumkinmi? Qaysi obyekt tahrirlashga mo‘ljallangan?
Yo‘q; tahrirlash uchun forma yoki jadval ishlatiladi.
4
Nima uchun formada kiritilgan ma’lumot alohida saqlanishi shart emas?
Forma jadvalning o‘zi bilan bog‘langan: kiritilgan qiymat to‘g‘ridan-to‘g‘ri jadval yozuviga yoziladi.