Darslar 47–48 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
47
Ilovaga ma’lumotlar kiritish
Darslik: 102–105-betlar
MaqsadEdit (kiritish maydonchasi) obyektini ishlatadi: Text, ReadOnly, MaxLength va PasswordChar xossalarini o‘rnatadi, kiritilgan matnni tekshiradi va foydalanuvchini kutib oladigan ilova yaratadi.
Yangi so‘zlar
Edit · Edit: an input field where the user types one line of textText · Text: the property that holds the string typed in an EditReadOnly · ReadOnly: if True, the user cannot change the textPasswordChar · PasswordChar: the character shown instead of the typed letters
Tushuntirish
Ilova foydalanuvchidan ma’lumot ham olishi kerak; eng sodda vosita – Edit (Standard yorlig‘i). Unda Caption yo‘q: kiritilgan matn Text xossasida saqlanadi, shuning uchun u odatda Label bilan birga ishlatiladi. ReadOnly = True bo‘lsa, foydalanuvchi matnni o‘zgartira olmaydi, lekin ilova Text ga yozishi mumkin: Edit ramkali bo‘lgani uchun natijani chiroyli ko‘rsatadi. MaxLength kiritiladigan belgilar sonini cheklaydi (yil uchun 4), PasswordChar esa harflar o‘rniga belgi ko‘rsatadi (PasswordChar := '*'). Matnlarni taqqoslashda katta va kichik harflar farq qiladi: 'abc' = 'ABC' yolg‘on. Parolni dastur kodining ichiga yozib qo‘yish xavfsiz emas: kodni ko‘rgan har kim uni bilib oladi; o‘quv ilovalariga o‘zingizning haqiqiy parolingizni yozmang.
Namunalar
«Maxfiy so‘z» o‘yini: birinchi o‘yinchi Edit1 ga so‘z yozadi (PasswordChar = '*', shuning uchun harflar ko‘rinmaydi), ikkinchisi Edit2 ga taxminini yozadi, Edit3 – natija (ReadOnly = True): procedure TForm1.Button1Click(Sender: TObject); ⏎ begin ⏎ if Edit2.Text = Edit1.Text then ⏎ Edit3.Text := 'Topdingiz!' ⏎ else ⏎ Edit3.Text := 'Yana bir urinish'; ⏎ end; Edit1 da olma, Edit2 da olma bo‘lsa: Topdingiz!; Edit2 da Olma bo‘lsa: Yana bir urinish (katta harf farq qiladi).
Tug‘ilgan yil maydoni: MaxLength := 4. Foydalanuvchi 20091 yozmoqchi bo‘lsa, beshinchi belgi qabul qilinmaydi va matn 2009 bo‘lib qoladi. Edit1.Text := ''; buyrug‘i maydonni tozalaydi: Text bo‘sh satrga teng bo‘ladi.
Sinfda faoliyat
«Maxfiy so‘z»: juftlik o‘yin ilovasini yaratadi; boshqa juftlik to‘g‘ri, noto‘g‘ri va katta harfli taxminlar bilan sinaydi va natijalar jadvalini yozadi.
Mashq
1
Edit da kiritilgan matn qaysi xossada saqlanadi?
Text
2
MaxLength = 4 bo‘lsa, 12345 yozilganda maydonda nima qoladi?
1234
3
PasswordChar := '*' bo‘lsa, parol harflari o‘rniga nima ko‘rinadi?
Yulduzchalar (*)
4
Nima uchun natija ko‘rsatiladigan Edit ning ReadOnly xossasi True qilinadi?
Foydalanuvchi natijani tasodifan o‘zgartirib yubormasligi uchun.