Matnli funksiyalar
Excelda matn ham sonlar kabi formulada qatnashadi: matn satri qo‘sh tirnoq ichiga olinadi. LEN(matn) belgilar sonini sanaydi, bo‘sh joylar ham hisobga kiradi. Matnlarni birlashtirish uchun & amali ishlatiladi: =A1&" "&B1; xuddi shu ishni CONCATENATE(matn1, matn2, …) ham bajaradi, yangi Excelda esa CONCAT va TEXTJOIN ham bor. REPT(matn, n) matnni n marta takrorlaydi. REPLACE(eski_matn, boshlanish, belgilar_soni, yangi_matn) satrning ko‘rsatilgan qismini almashtiradi. TEXT(qiymat, shakl) sonni berilgan ko‘rinishdagi matnga aylantiradi, masalan TEXT(7,"000") = «007»; VALUE(matn) esa raqamga o‘xshash matnni songa qaytaradi. Matn ko‘rinishidagi son SUM funksiyasida hisobga olinmaydi, shuning uchun VALUE foydali. Ro‘yxatlar bilan mashq qilganda o‘ylab topilgan ismlardan foydalaning: haqiqiy odamlarning shaxsiy ma’lumotlarini umumiy jadvallarga kiritmang.
| Funksiya | Vazifasi |
|---|---|
| LEN(matn) | belgilar soni |
| &, CONCATENATE | matnlarni ulash |
| REPT(matn, n) | n marta takrorlash |
| REPLACE(eski_matn, boshlanish, belgilar_soni, yangi_matn) | qismini almashtirish |
| TEXT(qiymat, shakl) | sonni matnga aylantirish |
| VALUE(matn) | matnni songa aylantirish |
Maktab kutubxonasi kitoblarga kod yozadi: fan harfi va tartib raqami. Xodim ularni qo‘lda bitta-bitta yozmasdan, harf bilan sonni birlashtiruvchi formuladan foydalanadi. Yuzlab kod bir xil ko‘rinishda chiqadi va yozuv xatosi kamayadi.
Kutubxonachilar, ofis xodimlari va ma’lumotlarni tozalovchi mutaxassislar matnni birlashtirish va uzunligini tekshirish funksiyalaridan foydalanadi.
«Maktab» so‘zidagi harflarni sanang. Keyin uchta qog‘oz kartaga «kit», «ob» va bitta bo‘sh joy yozib, ularni turli tartibda birlashtirib ko‘ring.
| A | B | C | |
|---|---|---|---|
| 1 | Aziza | Karimova | Aziza Karimova |
| Formula | Natija |
|---|---|
| =LEN("Informatika") | 11 |
| =REPT("*",5) | ***** |
| =REPLACE("Tashkent-5",10,1,"7") | Tashkent-7 |
| =TEXT(7,"000") | 007 |
| =VALUE("45")+5 | 50 |
«Matn konstruktori»: har bir juftlik uchta katakka o‘ylab topilgan familiya, ism va sinfni yozadi va bitta formula bilan «Familiya I., sinf» ko‘rinishidagi yozuv hosil qiladi; qo‘shni juftlik natijani tekshiradi.